Chuyển đến nội dung chính

Mặn mà nước mắm cá cơm

TTO - Nước mắm cá cơm có màu đỏ sẫm với vị mặn mà, phảng phất hương vị biển khơi. Những món ăn dân dã như được “nâng tầm” với chén nước mắm thơm lừng bên cạnh.
​Mặn mà nước mắm cá cơm
Chén nước mắm cá cơm luôn hiện diện trong bữa cơm của người dân quê - Ảnh: Minh Kỳ
Những ngày qua, thông tin nhiều mẫu nước mắm công nghiệp có hàm lượng thạch tín vượt ngưỡng cho phép làm “nóng” dư luận. Chợt thấy mình may mắn với những bữa cơm đạm bạc cùng chén nước mắm cá cơm chế biến theo phương pháp truyền thống đậm đà hương vị.
Sau tết, nhiều tàu thuyền cập bến tại hai cảng cá Sa Huỳnh và Mỹ Á (Đức Phổ, Quảng Ngãi) với nụ cười tươi trên gương mặt của ngư dân sạm đen vì nắng gió biển khơi. Những giỏ cá cơm tươi rói được chuyển vội lên bờ, trên bến - dưới thuyền rộn rã tiếng cười vui.
Cá cơm được đóng thùng chuyển đến nơi khác tiêu thụ, hấp rồi phơi khô và được nhiều người mua về muối mắm.
Kỹ thuật muối mắm của người dân quê tôi khá đơn giản nhưng để nước mắm thơm ngon thì không thể thiếu muối Sa Huỳnh, bởi muối Sa Huỳnh mặn nhưng không gắt như ở một số địa phương khác.
Thế nên, mỗi khi ngư dân trúng đậm cá cơm thì diêm dân Sa Huỳnh vui mừng vì bán được muối với giá cao.
​Mặn mà nước mắm cá cơm
Vận chuyển cá cơm lên bờ - Ảnh: Minh Kỳ
​Mặn mà nước mắm cá cơm
Cá cơm, nguyên liệu dùng để chế biến nước mắm - Ảnh: Minh Kỳ
Cá cơm mua về rửa sạch rồi vớt ra rổ tre cho ráo nước. Trộn cá lẫn với muối theo tỉ lệ ba tô cá cùng một tô muối rồi cho vào lu sành, dùng nan tre lèn chặt và đậy kín nắp, đặt nơi thoáng mát. Sau cả năm, mắm đã ngấu và tỏa mùi hương đặc trưng khi mở nắp.
Những người phụ nữ thôn quê cho mắm vào túi vải để lọc, chắt lấy nước đỏ sẫm trông thật bắt mắt, gọi là mắm nhất. Sau đó, họ cho nước mắm vào vại sành rồi mang ra phơi nắng ba ngày cùng với hứng sương hai đêm, gọi là “dang mắm ba nắng hai sương”.
Tiếp đến, họ dùng túi vải lọc lại mắm lần thứ hai nhằm gạn bỏ những tạp chất rồi cho vào chai thủy tinh để ăn dần. Đến bữa cơm, chỉ cần rót mắm ra chén rồi dằm trái ớt cay, thêm ít tép tỏi giã giập là đã có loại nước gia vị tuyệt hảo.
Nước mắm cá cơm có vị mặn nhưng lưu lại vị ngọt đậm đà khó phai. Những món ăn như được “nâng tầm” sau khi chấm vào chén nước mắm. Bữa cơm đạm bạc hay mâm cỗ dâng cúng tổ tiên của người dân quê luôn hiện diện chén nước mắm cá cơm.
​Mặn mà nước mắm cá cơm
Nước mắm cá cơm - Ảnh: Minh Kỳ
Thuở trước, cuộc sống của người dân quê tôi vô cùng khốn khó nên họ luôn tiết kiệm và đã trở thành lối sống qua bao đời.
Sau khi lọc lần thứ nhất, họ cho muối vào nước pha loãng rồi đun chín, để nguội, đổ vào khuấy đều với bã mắm rồi đậy kín nắp, đặt vào nơi thoáng mát. Vài ngày sau, họ lại cho mắm vào túi vải lọc lần thứ hai, nhiều gia đình lọc đến lần thứ ba dùng để kho cá hay làm gia vị chế biến món ăn.
Loại mắm này không đậm đà bằng nước mắm lọc lần thứ nhất nhưng vẫn ngon lành, không lo sợ nhiễm hóa chất độc hại.
Những người con xa quê chợt bồi hồi khi được thưởng thức nước mắm cá cơm, hương vị gợi nhớ hình ảnh người mẹ tảo tần, cặm cụi bên lu mắm nơi quê nhà.
​Mặn mà nước mắm cá cơm
Đĩa bánh xèo và rau sống sẽ kém ngon nếu thiếu chén nước mắm - Ảnh: Minh Kỳ
Vào những ngày giá lạnh, nhiều người dân quê thường uống vài ngụm nước mắm cá cơm trước khi lặn xuống biển hay ao, hồ, sông, suối… Nước mắm giúp giữ nhiệt cơ thể và giảm sức ép của nước.
MINH KỲ

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Làng nghề chày thớt Phú Long

Làng nghề chày thớt Phú Long ở khu phố Hòa Long, phường Lái Thiêu, thị xã Thuận An, tỉnh Bình Dương đã tồn tại và phát triển từ hơn nửa thế kỷ qua. Đến nay, cái chày, tấm thớt Phú Long không những được ưa chuộng trên thị trường trong nước mà đã vươn xa ra thị trường các nước như: Mỹ, Pháp, Hàn Quốc, Nhật Bản…
Lái Thiêu xưa vốn là vùng đất hoang sơ, có nhiều rừng nên nghề mộc nơi đây phát triển rất sớm nhờ nguồn nguyên liệu gỗ phong phú. Theo những người có kinh nghiệm làm chày, thớt ở Phú Long, người sáng lập ra làng nghề này là ông Hai Thiệt. Ban đầu, từ những khúc gỗ thừa của các xưởng mộc trong làng, ông mang về để tận dụng làm thớt. Sẵn nguồn nguyên liệu, lại nắm bắt nhu cầu của bà con trong vùng, ông Hai Thiệt làm thớt để bán, rồi truyền nghề lại cho con cháu sau này. Làng nghề dần được hình thành từ thời điểm những năm 1960 của thế kỷ trước và cũng để ghi công ông Hai Thiệt, người làng sau đó gọi ông là Hai Thớt.

Hiện làng nghề chày thớt Phú Long có hơn 20 cơ sở lớn, nhỏ làm việc …

Nghề đắp phù điêu ở Thạch Xá

Là vùng đất nổi tiếng với những nghề thủ công truyền thống, xã Thạch Xá (huyện Thạch Thất, Hà Nội) còn được biết đến là nơi có những người thợ đắp phù điêu tài hoa. Những người thợ Thạch Xá được nhiều người biết đến qua công việc phục chế, tân tạo nhiều công trình văn hóa tâm linh ở Việt Nam. Theo nghệ nhân Nguyễn Văn Tuấn, một trong số người giữ gìn và phát triển nghề đắp phù điêu của Thạch Xá thì nghề đắp phù điêu có lịch sử cách đây khoảng 200 năm. Là người theo bố học nghề từ năm 13 tuổi, nghệ nhân Nguyễn Văn Tuấn với tài năng và kinh nghiệm hơn 40 năm đã trực tiếp thiết kế, phục chế, tôn tạo hàng trăm tác phẩm tại các công trình di tích lịch sử, văn hóa tâm linh được Nhà nước xếp hạng. Trong đó, tiêu biểu là phục chế đầu đao (chùa Tây Phương, Thạch Thất), đắp nổi Rồng chầu mặt nguyệt (chùa Thầy, Quốc Oai), phục dựng con giống cổ chùa Sóc Sơn, xây cột trụ và đắp hoa văn con giống tại chùa Hòe Nhai, một trong những di tích kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội...

Xơ giấy dó (còn gọi …

Nuôi gà thảo mộc ở Định Quán

Nuôi gà thảo mộc, hay còn gọi là thảo dược, khác với những mô hình nuôi khác ở chỗ người nuôi bổ sung vào khẩu phần thức ăn nhiều loại thảo dược tốt có lợi cho sức khỏe của gà, góp phần thay thế hoàn toàn các loại kháng sinh và chất kích thích tố tăng trọng thường sử dụng trong quy trình nuôi gà bình thường. Nuôi gà thảo mộc là mô hình chăn nuôi kiểu mới không sử dụng kháng sinh, giúp cho thịt gà có hương vị thơm ngon, đảm bảo sức khỏe cho người tiêu dùng. Bà Cao Thị Ten (ấp 2, xã Phú Ngọc, huyện Định Quán) là người tiên phong trong việc nuôi gà thảo mộc ở tỉnh Đồng Nai.

Từ lâu, ngành chăn nuôi gia súc, gia cầm đã hướng tới nền chăn nuôi sạch, bền vững và xu hướng này trở nên khá phổ biến trên thế giới. Nắm bắt được xu thế đó và nhận biết nhu cầu thị trường luôn ưu tiên sử dụng sản phẩm sạch, chất lượng, từ năm 2011, bà Cao Thị Ten đã tiến hành nuôi thử nghiệm lứa gà thảo mộc đầu tiên.


Trang trại nuôi gà thảo mộc của bà Cao Thị Ten (ấp 2, xã Phú Ngọc, huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai).


Cây…