Chuyển đến nội dung chính

Những chiếc áo dài mang dấu ấn lịch sử

Chiếc áo của NSND Bảy Nam (phải) và của NSND Kim Cương /// ẢNH: TƯ LIỆU CHỤP TỪ BẢO TÀNG ÁO DÀI
Thời gian đã làm những chiếc áo trong Bảo tàng Áo dài tại TP.HCM sờn vải, bạc màu. Nhưng những câu chuyện về người mặc, về việc gìn giữ từng chiếc áo luôn sống mãi.
Hàng trăm chiếc áo dài qua nhiều thế kỷ tại bảo tàng đã và đang phục vụ nhu cầu thưởng lãm nét đẹp văn hóa, mỹ thuật qua tà áo dài Việt Nam cho du khách trong và ngoài nước. Nhà thiết kế (NTK) Sĩ Hoàng cho biết đã mất hàng chục năm nghiên cứu và nhận ra đã đến lúc cần một bảo tàng cho áo dài Việt. 
Những chiếc áo dài mang dấu ấn lịch sử - ảnh 1
Toàn bộ hiện vật áo dài là những kỷ vật quý giá của chủ nhân hoặc dòng tộc để lại, sau đó được sưu tầm dưới hình thức như mua lại hay được chính chủ nhân áo dài và gia đình trao tặng. Việc sưu tầm kéo dài có khi rất nhanh chỉ vài ngày (như hiện vật của NSND Kim Cương và NSND Bảy Nam), nhưng cũng có khi là cuộc chờ đợi đến 19 năm (từ 1997 - 2016) mới có được (như hiện vật phục chế Long bào vua Bảo Đại)
Những chiếc áo dài mang dấu ấn lịch sử - ảnh 2
NTK Sĩ Hoàng
Ngoài những chiếc áo đi qua các thời kỳ lịch sử còn có cả những tà áo gắn với những chính khách, nhà ngoại giao như: áo dài của nữ tướng Nguyễn Thị Định, nhà ngoại giao Nguyễn Thị Bình, của các nghệ sĩ như Phùng Há, Bảy Nam, Bạch Tuyết, Kim Cương, diễn viên điện ảnh Trà Giang, ca sĩ Khánh Ly… Rồi những chiếc áo dài phục chế từ thế kỷ 17 đến 19 như áo dài tứ thân, năm thân, áo dài hở cổ…
Mỗi chiếc áo là một câu chuyện
NTK Sĩ Hoàng cho biết: “Bảo tàng có cả những hiện vật, là kỷ vật quý của các nữ cựu chiến binh, cựu tù chính trị được gửi về bảo tàng vào năm 2014. Mỗi chiếc áo gắn liền với một câu chuyện lịch sử. Áo đã đồng hành cùng các mẹ, các chị làm nên những chiến công lẫy lừng”. Được biết, trong đó có những chiếc áo của các nữ tù Côn Đảo lưu dấu những ngày họ mặc áo dài xuống đường biểu tình... Theo Sĩ Hoàng, thường những người khi mất đi, gia đình hay chôn theo hoặc thiêu cùng chiếc áo đẹp nhất. Số còn lại gia đình hay lưu giữ làm kỷ vật. Có những chiếc áo dài anh phải thuyết phục rất lâu để gia đình của những người nổi tiếng trao tặng bảo tàng vì đó là những hiện vật quý giá.
Trong số những chiếc áo, người viết khó quên chuyện về chiếc áo dài tân thời Lemur. NTK Sĩ Hoàng kể áo có được từ gia đình ông Nguyễn Phước Đại và bà Hồ Thị Liễm (H.Đức Hòa, tỉnh Chợ Lớn, nay là thị trấn Hậu Nghĩa, H.Đức Hòa, tỉnh Long An) kết nghĩa thông gia với gia đình ông cai tổng Võ Tấn Miềng và bà Nguyễn Thị Xuyến (Long An), con dâu họ là Nguyễn Thị Túc và chú rể là Võ Tấn Canh.
Trong sính lễ của nhà trai có chiếc áo dài này và được may năm 1942. Bà Nguyễn Thị Túc sau đó mất năm 1951, chiếc áo được chồng bà giữ gìn hơn 10 năm. Kể cả lúc chiến tranh phải lưu lạc khắp nơi ông vẫn ôm trong mình để nhớ về người vợ quá cố. Sau đó ông trao chiếc áo lại cho người con gái lớn là bà Võ Thị Ngọc. Chính nghệ sĩ Xuân Hương đã đề nghị bà Võ Thị Ngọc tặng chiếc áo quý giá này cho Bảo tàng Áo dài.
Khi được hỏi về chiếc áo mà NSND Bảy Nam mặc thể hiện vai bà mẹ trong vở kịch Lá sầu riêng, NTK Sĩ Hoàng nói đó là áo do NSND Kim Cương - con gái của NSND Bảy Nam trao tặng. Chiếc áo dài cùng khăn quàng dù đã bạc màu, đôi chỗ bị mục thủng (do đây là phục trang được mặc để diễn trong vai bà mẹ ở hàng ngàn suất diễn) nhưng mọi người nhìn thấy đều nhớ đến bà. Sau khi NSND Bảy Nam mất, chiếc áo này được gia đình cất kỹ như một kỷ vật quý giá và được tặng lại cho bảo tàng vào năm 2013.
Những chiếc áo dài mang dấu ấn lịch sử - ảnh 3
Chiếc áo dài của gia đình bà Võ Thị NgọcẢNH: TƯ LIỆU CHỤP TỪ BẢO TÀNG ÁO DÀI
Riêng về chiếc áo của NSND Phùng Há thì theo NTK Sĩ Hoàng, áo do NSƯT Nam Hùng và Tô Kim Hồng giữ gìn như một kỷ vật quý đã tặng cho bảo tàng vào năm 2014. Đây còn là chiếc áo dài mà nghệ sĩ Thanh Thanh Tâm kính tặng NSND Phùng Há mặc nhân dịp sinh nhật mừng 80 tuổi của bà (năm 1990).
Vì sao nghệ sĩ Nam Hùng được giữ áo dài của bà Phùng Há cũng được tiết lộ. Nghệ sĩ Nam Hùng là người Bắc có cha vốn là người gánh cà phê vô bán trong đoàn cải lương Năm Châu (nổi đình đám ngày xưa). Khi đoàn này lưu diễn tại Hà Nội anh em nghệ sĩ hay “nợ” tiền nước nên ông luôn lẽo đẽo đi theo đoàn như cách vừa bán vừa “đòi nợ”. Sự kiên trì của ông được bù đắp khi ông trở thành công nhân trong đoàn. Đoàn về nam thì chiến tranh xảy ra, ông cụ lạc mất người vợ và đám con ở quê, chỉ còn giữ được đứa con trai tên Nguyễn Xúy (Nam Hùng). Lúc đó Nam Hùng mới 4-5 tuổi. Rồi mấy năm sau ông cụ mất, Nam Hùng về sống với nghệ sĩ Phùng Há, bà xem như con nuôi, cho đi học chu đáo. Ông sau đó nghiễm nhiên trở thành một kép hát nổi tiếng của nhiều đoàn như: Minh Chí, Kim Chưởng, Út Bạch Lan, Dạ Lý Hương, Thanh Minh-Thanh Nga, Sài Gòn 1, đoàn 284… và giữ nhiều kỷ vật của mẹ nuôi.
Dạ Ly

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

CHÂN DUNG CÁC MỸ NHÂN SÀI GÒN TRÊN BÌA TẠP CHÍ VIỆT NAM TRƯỚC 1975

Cùng nhìn lại ảnh của các “hotgirl” Sài Gòn để thấy nét đẹp dung dị, dịu dàng những năm tháng cũ ấy. Tạp chí “Vietnam” là ấn phẩm quốc tế được phát hành ở Sài Gòn trước năm 1975 và có rất nhiều trang bìa chụp các người đẹp nổi danh khi ấy của đất phương Nam. Có thể kể đến những cái tên như ca sĩ nổi tiếng Phạm Thị Hiếu, hotgirl Sài Gòn Nguyễn Thi Kim Anh hay nữ nghệ sĩ Bạch Lan Thanh đều góp mặt ở đây. Hãy cùng nhìn lại các mỹ nhân thời xưa để thấy nét đẹp dung dị, dịu dàng của những năm tháng cũ ấy. Túy Phượng Nguyễn Thị Túy Phượng – người nhận được giải thưởngtrang phục đẹp nhất tại Liên hoan nhạc Pop tổ chức tại Sài Gòn ngày 30/1/1972. Túy Phượng tên thật là Nguyễn Thị Kim Phụng, sinh năm 1939 tại Bạc Liêu, cùng tuổi với các nữ tài tử: Thẩm Thúy Hằng, Kiều Chinh, Kim Vui và nữ nghệ sĩ Bích Sơn. Ở tuổi 14, 15 Túy Phượng đã được khán giả yêu thích qua những vai diễn nhí nhảnh, hồn nhiên. Đến tuổi 16, 17, khi nghề nghiệp đã định hình, diễn xuất có chiều sâu, Phượng thu hút người xem tr…

Làng nghề chày thớt Phú Long

Làng nghề chày thớt Phú Long ở khu phố Hòa Long, phường Lái Thiêu, thị xã Thuận An, tỉnh Bình Dương đã tồn tại và phát triển từ hơn nửa thế kỷ qua. Đến nay, cái chày, tấm thớt Phú Long không những được ưa chuộng trên thị trường trong nước mà đã vươn xa ra thị trường các nước như: Mỹ, Pháp, Hàn Quốc, Nhật Bản…
Lái Thiêu xưa vốn là vùng đất hoang sơ, có nhiều rừng nên nghề mộc nơi đây phát triển rất sớm nhờ nguồn nguyên liệu gỗ phong phú. Theo những người có kinh nghiệm làm chày, thớt ở Phú Long, người sáng lập ra làng nghề này là ông Hai Thiệt. Ban đầu, từ những khúc gỗ thừa của các xưởng mộc trong làng, ông mang về để tận dụng làm thớt. Sẵn nguồn nguyên liệu, lại nắm bắt nhu cầu của bà con trong vùng, ông Hai Thiệt làm thớt để bán, rồi truyền nghề lại cho con cháu sau này. Làng nghề dần được hình thành từ thời điểm những năm 1960 của thế kỷ trước và cũng để ghi công ông Hai Thiệt, người làng sau đó gọi ông là Hai Thớt.

Hiện làng nghề chày thớt Phú Long có hơn 20 cơ sở lớn, nhỏ làm việc …

PHỤ NỮ SÀI GÒN XƯA ĐẸP VÀ SÀNH ĐIỆU NHƯ THẾ NÀO?

Váy suông, bó sát, váy xòe… du nhập vào các đô thị miền Nam những năm 60, 70 và nhanh chóng được phụ nữ đón nhận. Nhiều người đến Sài Gòn lúc ấy đều ngạc nhiên về nét đẹp hiện đại và ăn mặc hợp mốt của những quý cô thành thị. Thời trang của phụ nữ Sài Gòn xưa Phụ nữ Sài Gòn – Đi về phía trước
Đôi mắt to sáng lấp lánh, khuôn miệng nhỏ xinh lanh lợi và đôi má bầu bĩnh là nét đẹp
đặc trưng của thiếu nữ Sài Gòn xưa. Đội thêm một chiếc mũ bê rê được ưa chuộng
thời điểm này làm tăng nét cá tính cho cô gái trẻ. Phong cách của người phụ nữ xinh đẹp trong bộ váy xòe chấm bi bồng bềnh, thắt
eo gọn cùng kiểu tóc sang trọng vẫn không hề lỗi mốt cho đến bây giờ. Nữ sinh lớp Đệ Tam (tương đương lớp 10) trường Quốc Gia Nghĩa Tử, Sài Gòn năm 1968. Áo dài nữ sinh trên đường Lê Lợi, đoạn trước Công ty xe hơi Kim Long
(bên cạnh thương xá Tax) năm 1965. Phụ nữ Sài Gòn năm 1963. Thời đó, vào mỗi chiều cuối tuần,
phụ nữ Sài Gòn thường đi dạo, bát phố trên đường Lê Lợi, Tự Do. Ảnh chụp vào tháng 12 năm 1967.