Chuyển đến nội dung chính

Di tích Lịch sử – Văn hóa Thiên Hậu Miếu

 () tọa lạc tại khu phố 3, phường 2, thành phố Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh.
Vào khoảng cuối thế kỉ 17 đầu thế kỉ 18, một số người Hoa theo các tướng nhà Minh không chịu thuần phục Mãn Thanh đã cùng nhau chạy vào phương Nam, đến cửa Tư Dung (Quảng Nam) và cửa Đà Nẵng xin chúa Nguyễn cho làm dân Đại Việt. Sau đó họ đến sống ở Gia Định rồi ngược lên lập nghiệp ở Tân Ninh nay là Thị xã Tây Ninh. Một số người Hoa gốc Quảng Đông, Quảng Tây, Quảng Nam và Bắc Kinh ở Tây Ninh cùng xây dựng một ngôi miếu để thờ bà Thiên Hậu gọi là Thiên Hậu miếu.
Cúng miếu Bà Thiên Hậu
Cúng miếu Bà Thiên Hậu
Tương truyền bà Thiên Hậu tức là cô gái họ Lâm, tên Mã Châu hay còn gọi là Mi Châu, quê ở huyện Bồ Điền (Phúc Kiến). Bà sinh ngày 23 tháng Chạp Năm Giáp Thân (1044) đời Tống Nhân Tông. Mới lên 8 tuổi bà đã biết đọc chữ. Năm 11 tuổi đã đi tu. Năm 13 tuổi được Thần Vô Y truyền cho bộ “Nguyên vị bí quyết” và tìm được ở dưới giếng một bộ cổ thư, bà theo đó học đạo. Năm Canh Dần (1110) niên hiệu Đại Quan, nhà Tống sắc phong bà là “ Thiên Hậu Thánh Mẫu”. Sự hiển linh của bà đã đi sâu vào tâm thức của người Hoa, nhất là những người sinh sống bằng những nghề thường vận chuyển bằng đường thủy.
Miếu bà Thiên Hậu được xây dựng vào khoảng năm 1887, lúc đầu ngôi miếu chỉ được làm tạm bợ bằng mái tranh, tre, lá. Cho đến năm 1905 (năm Quang Tự thứ 31) thì ngôi miếu đã được làm lại bằng cột gỗ quý, lợp ngói. Đến năm 1955, miếu bà được tu sửa lớn, cột cùng các vì kéo đều bằng gỗ, mái lợp ngói ống với lợp ngói viền phủ màu xanh. Đến năm 1993 miếu được trùng tu, tái thiết và gìn giữ khang trang như ngày nay.
Kiến trúc miếu không lớn, tọa lạc trên một khuôn viên đất được khoanh vùng bảo vệ là 506m2. Bề mặt ngôi miếu quay về hướng Tây, hàng rào xây, trên hàng rào có đắp chữ nổi “Thiên Hậu Miếu” và cổng ra có hai trụ cổng hai bên. Qua cổng là sân được lót gạch tàu, sát hàng rào là bàn “Vọng thiên” đặt dưới cây bồ đề tỏa mát quanh năm. Qua khoảng sân trống thì đến miếu. Bước qua cửa chính miếu có bức phù điêu gỗ được gắn trên cột gỗ chính giữa miếu, được chạm lộng tinh xảo, thể hiện quan niệm của người Hoa về ba tầng: Thiên, địa, nhân. Hai bên gian đầu tiên là bàn thờ Thần Tài bên trái và bàn thờ ông Chánh Đức bên phải. Cấu trúc của lớp nhà đầu tiên giống như phần tiền đình của các đình, miếu của người Việt chỉ khác là phần này nhỏ hẹp. Qua khỏi gian đầu tiên ta thầy một khoảng sân trời gọi là sân Thiên Tĩnh, dưới là hồ nước, non bộ có đặp rồng bay phượng múa, có nghê đá đứng chầu xen với vài hoa kiểng đứng xòe lá vươn lên như đón gió và ánh trời. Đứng từ sân Thiên Tĩnh nhìn vào bên trong gian chính điện cặp hai bên gian chính điện có hai hành lang chạy về phía sau, gian chính điện là nơi thực hiện những nghi thức cúng tế theo tập quán của người Hoa và là nơi đặt bàn thờ Thiên Hậu.Gian chính điện có tứ trụ tròn phi bằng xi măng cột thép, phía chính diện là bàn thờ bà Thiên Hậu, bên trái và bên phải của gian chính diện là bàn thờ của bà Kim Hoa và bà Long Mẫu.
Ở đây, vào ngày 23 tháng 3 hàng năm, người Hoa trong tỉnh có cả Thành phố Hồ Chí Minh cùng một số người Việt tụ tập về cúng lễ vía bà và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa để nhân dân an cư lạc nghiệp.
Miếu bà Thiên Hậu là một trong những công trình kiến trúc đền miếu đặc trưng của người Hoa sinh sống tại Thị xã Tây Ninh, nơi đây lưu giữ được tập tục, tín ngưỡng của người Hoa về bà Thiên Hậu, được họ xem như vị thần hộ mệnh, tuy sống xa quê hương nhưng không quên nguồn cội, đó là đức tính tốt đẹp và cao quý của con người. Công trình kiến trúc miếu Thiên Hậu là một công trình mang đạm nét kiến trúc Trung Hoa, được lưu giữ và tồn tại bên cạnh những kiến trúc đình, đền, miếu của người Việt càng củng cố thêm tinh thần đoàn kết các dân tộc anh em trong cộng đồng người Việt trên đất Tây Ninh.
Miếu bà Thiên Hậu (Thiên Hậu miếu) đã được công nhận là Di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh tại Quyết định số 125/QĐ-CT ngày 29/4/2002 của Ủy ban nhân dân tỉnh Tây Ninh.
Theo Bảo tàng tỉnh Tây Ninh

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Làng nghề chày thớt Phú Long

Làng nghề chày thớt Phú Long ở khu phố Hòa Long, phường Lái Thiêu, thị xã Thuận An, tỉnh Bình Dương đã tồn tại và phát triển từ hơn nửa thế kỷ qua. Đến nay, cái chày, tấm thớt Phú Long không những được ưa chuộng trên thị trường trong nước mà đã vươn xa ra thị trường các nước như: Mỹ, Pháp, Hàn Quốc, Nhật Bản…
Lái Thiêu xưa vốn là vùng đất hoang sơ, có nhiều rừng nên nghề mộc nơi đây phát triển rất sớm nhờ nguồn nguyên liệu gỗ phong phú. Theo những người có kinh nghiệm làm chày, thớt ở Phú Long, người sáng lập ra làng nghề này là ông Hai Thiệt. Ban đầu, từ những khúc gỗ thừa của các xưởng mộc trong làng, ông mang về để tận dụng làm thớt. Sẵn nguồn nguyên liệu, lại nắm bắt nhu cầu của bà con trong vùng, ông Hai Thiệt làm thớt để bán, rồi truyền nghề lại cho con cháu sau này. Làng nghề dần được hình thành từ thời điểm những năm 1960 của thế kỷ trước và cũng để ghi công ông Hai Thiệt, người làng sau đó gọi ông là Hai Thớt.

Hiện làng nghề chày thớt Phú Long có hơn 20 cơ sở lớn, nhỏ làm việc …

Nghề đắp phù điêu ở Thạch Xá

Là vùng đất nổi tiếng với những nghề thủ công truyền thống, xã Thạch Xá (huyện Thạch Thất, Hà Nội) còn được biết đến là nơi có những người thợ đắp phù điêu tài hoa. Những người thợ Thạch Xá được nhiều người biết đến qua công việc phục chế, tân tạo nhiều công trình văn hóa tâm linh ở Việt Nam. Theo nghệ nhân Nguyễn Văn Tuấn, một trong số người giữ gìn và phát triển nghề đắp phù điêu của Thạch Xá thì nghề đắp phù điêu có lịch sử cách đây khoảng 200 năm. Là người theo bố học nghề từ năm 13 tuổi, nghệ nhân Nguyễn Văn Tuấn với tài năng và kinh nghiệm hơn 40 năm đã trực tiếp thiết kế, phục chế, tôn tạo hàng trăm tác phẩm tại các công trình di tích lịch sử, văn hóa tâm linh được Nhà nước xếp hạng. Trong đó, tiêu biểu là phục chế đầu đao (chùa Tây Phương, Thạch Thất), đắp nổi Rồng chầu mặt nguyệt (chùa Thầy, Quốc Oai), phục dựng con giống cổ chùa Sóc Sơn, xây cột trụ và đắp hoa văn con giống tại chùa Hòe Nhai, một trong những di tích kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội...

Xơ giấy dó (còn gọi …

Bản đồ tỉnh Gia Lai