Chuyển đến nội dung chính

Thương nhớ làng Vân - ​Ốc đảo Hansen

TTO - Chỉ vì thương nhớ làng xưa xóm cũ, những cư dân bị giải tỏa ở làng Vân (phường Hòa Hiệp Bắc, quận Liên Chiểu, TP Đà Nẵng) đã bỏ phố vượt sóng quay về làng cũ mưu sinh.
Thương nhớ làng Vân - ​Ốc đảo Hansen
Làng Vân nhìn trên cao đẹp như một bức tranh vẽ - Ảnh: Đăng Nam
Làng Vân - ngôi làng nhỏ nằm khuất nẻo dưới chân sóng Hải Vân - một thời được biết đến với cái tên đầy đau xót: “Ốc đảo Hansen”.
Bỏ lại thành phố sau lưng
Nắng như thiêu đổ xuống lưng đèo lúc đứng trưa. Băng qua cung đường sắt ôm sườn đèo, qua cánh rừng đầy lau lách, chúng tôi đến được mép cát ven biển chạy về phía làng Vân.
Những cánh rừng um tùm ngày trước, nay đã nhẵn dấu chân người. Sự trở lại của đoàn người tìm về rẻo đất này mưu sinh làm cho lối mòn về làng ngày một rộng ra, thoáng đãng.
Làng Vân thanh bình hiện ra như một vầng trăng khuyết ôm lấy biển xanh, sau lưng là những cánh rừng bạt ngàn, xa xa là ngọn Hải Vân chót vót khuất sau ngàn mây.
Ông Nguyễn Đức, một ngư dân sinh ra và lớn lên với nắng gió làng Vân, cho biết đã đưa vợ con từ khu nhà tái định cư ở phường Hòa Hiệp Bắc trở lại làng Vân được 4 năm nay.
Dưới bóng cây xoan già, đu đưa chiếc võng trốn nắng, ông Đức bảo rằng thành phố quá đỗi ngột ngạt nên quyết quay về.
“Tôi sinh ra ở đây, lớn lên bằng rau rừng và gió biển, giờ vào sống trong những dãy phố ấy tôi không chịu được. Hơn nữa, nghề đánh cá làm sao ở phố được. Không thể sống xa biển được” - ông Đức tâm tư.
Chỉ tay về phía xa mờ, nơi những tòa cao ốc nhấp nhô bên chiếc cầu dây văng Thuận Phước, ông Đức bảo rằng mình không thuộc về nơi ấy.
Gom những tấm tôn cũ còn sót lại ở các dãy nhà đã bỏ hoang, ông Đức dựng một cái chòi cạnh đồn biên phòng để vợ con tá túc. Cuộc sống dần tái hiện cảnh thanh bình như cái thời ngôi làng chưa bị di dời, giải tỏa.
Bà Nguyễn Thị Nhanh, vợ ông Đức, cho rằng làm nghề biển mà ở bãi ngang như Hòa Hiệp Nam thì chịu, chẳng nơi nào neo thuyền, chẳng lẽ sáng tối chống gối nhìn nhau.
Làm công nhân thì không quen việc, bức bí giờ giấc nên không ai nhận. “Sau khi ở nhà liền kề mấy tháng, gia đình tôi quyết định lên ghe dời ra đây. Ở đây đêm đánh cá, ngày đem vào thành phố bán, đổi gạo qua ngày...” - bà Nhanh nói
Trong 6 hộ gia đình với hơn 20 người rời bỏ khu nhà tập thể ra làng Vân, mỗi hộ một hoàn cảnh. Gia đình ông Đức còn chắt chiu ít tiền mua lại miếng đất để có sổ đỏ có cái gọi là “chủ quyền”, nhưng nhiều gia đình khác không được như vậy.
Gia đình ông Nguyễn Mênh (58 tuổi) có 8 khẩu, số tiền giải tỏa đền bù chỉ hơn 100 triệu đồng nhưng phải nuôi mấy đứa con đi học, nghề biển thì bấp bênh được mất, tiền dần dà hết sạch, ông cùng vợ con lại lên thuyền quay mũi về làng Vân.
Ban ngày, vợ ông Mênh chăn dê trên các ngọn đồi, tối theo chồng ra biển phụ kéo lưới. Vốn liếng là 9 con bò lẫn dê lớn nhỏ nhưng khi chúng chưa kịp sinh sôi lại nghe tin tàu lửa cán chết mất một con.
Hỏi ông Mênh về cái sổ đỏ ở khu liền kề, ông nhấp chén rượu gạo rồi lắc đầu: “Kệ, tới đâu hay tới đó chứ tiền đâu còn mà nộp vào lấy sổ. Nhà nước cũng hối thúc thu nợ đất nhưng chưa biết làm sao!?”.
Thương nhớ làng Vân - ​Ốc đảo Hansen
Cuộc sống thanh bình của cư dân làng Vân - Ảnh: Tấn Vũ
Dư âm còi tàu...
Đứng trên cao nhìn xuống, làng Vân đẹp như một bức tranh thủy mặc. Cả một cánh rừng xanh ngát dang rộng như một cánh cung chạy tít tắp từ chân sóng làng Nam Ô cho đến tận chân hòn Chảo (còn gọi là đảo Ngọc), rồi ôm theo chân núi chạy sang bên kia đèo.
Cát ở đây mịn đến kỳ lạ. Màu vàng lơ của cát cứ tít tắp trải dài theo con sóng như dập dềnh, nô đùa dưới chân người lữ khách. Nhưng ấn tượng nhất ở chân sóng làng Vân này là những vách đá ăn sâu ra tận mép biển.
Tự ngàn năm trước, những con sóng từ đáy đại dương xanh thẳm đã theo gió vào bờ tìm cách vỗ về khiến “vách núi cũng mòn” để rồi nơi đây tạo nên những hình thù kỳ thú.
Nếu tinh ý, du khách sẽ bắt gặp những hốc đá tròn lẳn, ẩn mình trong đó là những chú cua đá hay những con ốc vú nàng chỉ to không quá nắp chai bia...
Đã quá trưa, lại thấy có khách ghé thăm, ông Nguyễn Hàng Phong ngồi dậy, lọ mọ xúc mấy lon gạo, vo nhanh rồi đổ vào chiếc xoong nhôm đang treo toòng teng trên vách.
Củi rừng bén lửa cứ thế chẳng mấy chốc mà cơm chín tới. Trải tấm bạt ra giữa nền cát, ông chậm rãi rót rượu ra cốc.
Trước mời khách, sau ngửa cổ uống ực với một phong thái rất “biển dã” không thể nào giấu được. Hết ly thứ hai, ông Phong mới buông lời:
“Chẳng biết thế nào, chứ tôi vắng nơi này vài ba bữa là chịu hết thấu. Chỉ vào phố khi trong ấy cho việc gấp mà thôi”. Việc “gấp” với ông Phong đó là chuyện cưới xin, kỵ giỗ...
Là dân miền biển nên cuộc sống của ông Phong gần như “vận” vào chiếc ghe gỗ cùng mấy tay lưới. Vậy nên suốt 25 năm qua, ông Phong gần như quan sát hết những “vật đổi sao dời”, từ những phận người đến cả phận làng, phận biển.
“Nếu ngày ấy không có chủ trương di dời, bây giờ làng Vân đã sầm uất lắm rồi. Không khéo nó 
đã trở thành một điểm đến đáng nhớ của du khách” - ông Phong bảo.
Làng Vân sau một thời gian hoang phế giờ đang dần hồi sinh với những nét đẹp hoang sơ đến lạ kỳ. Cũng chính vì thế mà hằng ngày nơi đây vẫn lẳng lặng đón chào những nhóm khách phượt ghé thăm. Theo ông Phong, nếu ra được đây nên ở lại một đêm.
Trước là thưởng thức hải sản do ngư dân đánh bắt được, sau là nằm nghe tiếng tàu vọng từ vách núi đêm khuya. “Các chú cứ thử ngủ một đêm khắc biết. Nếu ai đó đã có một quá khứ gắn với tiếng còi tàu, tôi tin chắc rằng họ sẽ quay lại làng Vân nhiều đêm nữa” - ông Phong nói.
Tháng 5-2012, làng Vân chính thức bị giải tỏa nhường đất cho một dự án có quy mô đến hơn 5 tỉ USD, là một tổ hợp các khu nghỉ dưỡng đẳng cấp quốc tế với những casino hoành tráng và cả sân đỗ trực thăng...
Vì sự phát triển của thành phố, hàng trăm hộ dân làng Vân đành rời nơi chôn nhau cắt rốn nhường đất cho dự án.
Được đưa vào khu tái định cư nhà liền kề ở phường Hòa Hiệp Nam, những hộ dân này được hỗ trợ hơn 100 triệu đồng.
Theo ông Đức, gia đình ông phải bỏ ra hơn 50 triệu mua lại đất ở, số tiền còn lại được đầu tư vào chiếc xuồng máy nhỏ cùng giàn lưới để đi biển.
TẤN VŨ - ĐĂNG NAM

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

PHỤ NỮ SÀI GÒN XƯA ĐẸP VÀ SÀNH ĐIỆU NHƯ THẾ NÀO?

Váy suông, bó sát, váy xòe… du nhập vào các đô thị miền Nam những năm 60, 70 và nhanh chóng được phụ nữ đón nhận. Nhiều người đến Sài Gòn lúc ấy đều ngạc nhiên về nét đẹp hiện đại và ăn mặc hợp mốt của những quý cô thành thị. Thời trang của phụ nữ Sài Gòn xưa Phụ nữ Sài Gòn – Đi về phía trước
Đôi mắt to sáng lấp lánh, khuôn miệng nhỏ xinh lanh lợi và đôi má bầu bĩnh là nét đẹp
đặc trưng của thiếu nữ Sài Gòn xưa. Đội thêm một chiếc mũ bê rê được ưa chuộng
thời điểm này làm tăng nét cá tính cho cô gái trẻ. Phong cách của người phụ nữ xinh đẹp trong bộ váy xòe chấm bi bồng bềnh, thắt
eo gọn cùng kiểu tóc sang trọng vẫn không hề lỗi mốt cho đến bây giờ. Nữ sinh lớp Đệ Tam (tương đương lớp 10) trường Quốc Gia Nghĩa Tử, Sài Gòn năm 1968. Áo dài nữ sinh trên đường Lê Lợi, đoạn trước Công ty xe hơi Kim Long
(bên cạnh thương xá Tax) năm 1965. Phụ nữ Sài Gòn năm 1963. Thời đó, vào mỗi chiều cuối tuần,
phụ nữ Sài Gòn thường đi dạo, bát phố trên đường Lê Lợi, Tự Do. Ảnh chụp vào tháng 12 năm 1967.

CHÂN DUNG CÁC MỸ NHÂN SÀI GÒN TRÊN BÌA TẠP CHÍ VIỆT NAM TRƯỚC 1975

Cùng nhìn lại ảnh của các “hotgirl” Sài Gòn để thấy nét đẹp dung dị, dịu dàng những năm tháng cũ ấy. Tạp chí “Vietnam” là ấn phẩm quốc tế được phát hành ở Sài Gòn trước năm 1975 và có rất nhiều trang bìa chụp các người đẹp nổi danh khi ấy của đất phương Nam. Có thể kể đến những cái tên như ca sĩ nổi tiếng Phạm Thị Hiếu, hotgirl Sài Gòn Nguyễn Thi Kim Anh hay nữ nghệ sĩ Bạch Lan Thanh đều góp mặt ở đây. Hãy cùng nhìn lại các mỹ nhân thời xưa để thấy nét đẹp dung dị, dịu dàng của những năm tháng cũ ấy. Túy Phượng Nguyễn Thị Túy Phượng – người nhận được giải thưởngtrang phục đẹp nhất tại Liên hoan nhạc Pop tổ chức tại Sài Gòn ngày 30/1/1972. Túy Phượng tên thật là Nguyễn Thị Kim Phụng, sinh năm 1939 tại Bạc Liêu, cùng tuổi với các nữ tài tử: Thẩm Thúy Hằng, Kiều Chinh, Kim Vui và nữ nghệ sĩ Bích Sơn. Ở tuổi 14, 15 Túy Phượng đã được khán giả yêu thích qua những vai diễn nhí nhảnh, hồn nhiên. Đến tuổi 16, 17, khi nghề nghiệp đã định hình, diễn xuất có chiều sâu, Phượng thu hút người xem tr…

Vị bánh cuốn gốc Bắc hơn nửa thế kỷ ở Sài Gòn

Dĩa bánh nóng hổi, thơm phức được tráng theo công thức truyền thống của một gia đình gốc Bắc di cư vào Sài thành từ những năm 50.

Bánh cuốn là món ăn có tiếng ở miền Bắc, đặc biệt là đất Hà thành. Từ thôn quê, thứ bánh dân dã len lỏi vào giữa phố xá, trở thành món "ruột" của người thành thị. Không rõ món ăn này du nhập vào Sài Gòn chính xác từ khi nào, tôi chỉ biết trong một con hẻm nhỏ có quán bánh cuốn do một gia đình gốc Bắc lập ra, từ khi vào Sài Gòn ngót nghét hơn 63 năm trước. Quán bánh tên Song Mộc, mở cửa chính xác vào năm 1954. Những túp lều xanh cạnh bên những tán cây tại quán Song Mộc. Ảnh: Phong Vinh. Bánh cuốn ở quán luôn nóng hổi vì người đứng bếp chỉ tráng bánh khi có khách. Lớp bánh được tráng chín tới, có độ mỏng vừa phải, mềm dai nhưng không dễ rách. Nhân bên trong không mướt như thường thấy mà hơi khô, được nêm nếm theo công thức gia truyền nên có vị khác lạ. Sau khi bánh cuốn nhân xong thì được xếp gọn ghẽ trên dĩa, rắc thêm một nhúm hành phi giòn, vàng …