Chuyển đến nội dung chính

Mặn mòi mắm Ruốc Phan Thiết

Nhắc đến ẩm thực Phan Thiết mà bỏ qua mắm ruốc là một thiếu sót vô cùng lớn. Từ thứ mắm ruốc sống có màu đỏ tươi, qua bàn tay chế biến của bà con nơi đây, mắm ruốc được lột xác trở thành một món ăn ngon mặn mà đủ sức làm say lòng bất cứ thực khách nào. Vậy nên mới có món bánh tráng mắm ruốc Phan Thiết đặc sản, mà dân bản xứ có đi xa đến đâu nghe nhắc đến tên thôi cũng thấy nao lòng.


Thứ mắm này được làm từ con ruốc, một loài nhỏ thuộc họ tôm.Bà con ta lựa những con ruốc tươi, to đem xào sơ với một ít muối hạt. Để vài giờ cho ruốc ngấm muối rồi họ rải đều ra nong nia hoặc sân xi măng . Ruốc phơi  chừng một giờ sẽ được cho vào cối đá quết thật nhuyễn với muối . Xong các giai đoạn trên  ruốc sẽ được cho ra rổ rá, bên dưới có nồi hứng nước ruốc rơi xuống. Thành quả được cho vào mấy cái chum đất, đậy kín bằng mấy lớp lá chuối tươi và đè vật nặng lên trên để ruốc không bị gió và mau chín. Chừng mươi ngày sau, mắm lên men chua, thấy ruốc từ màu tím bầm chuyển sang màu đỏ tươi và dậy mùi thơm nhẹ là mắm đã chín, ăn được. Nhưng đây chỉ mới là ruốc sống, nguyên liệu thô thôi. Để trở thành món đặc sản, người dân ở đây thường cho thêm tiêu, ớt, tỏi phi và các phụ gia khác sau đó cho lên bếp khuấy thật đều tay để tạo độ sệt đặc trưng.

Món mắm ruốc trứ danh Phan Thiết
Mắm ruốc không cần chế biến cầu kỳ, chỉ cần múc ra đĩa nhỏ, sau đó dùng bánh tráng nướng chấm vào, vị giòn của bánh tráng cùng hương vị ngon lạ lùng của mắm ruốc khiến thực khách ăn bao nhiêu cũng không thỏa lòng. Nếu không thích bánh tráng nướng thì thực khách có thể  kết hợp mắm ruốc với bánh tráng dẻo, người bán sẽ cho mắm ruốc lên miếng bánh tráng cùng với trứng cút được cắt ra sau đó cuộn lại . Đây là món ăn gắn liền với tuổi thơ của không biết bao thế hệ sinh ra và lớn lên trên mảnh đất liền kề biển này. Cái thời mà chỉ cần cầm trong tay tờ giấy năm ngàn đồng là có cả một gia tài nho nhỏ, thì chắc chắn, đồng đầu tiên sẽ được chia ra cho cô bán hàng bánh tráng mắm ruốc. Còn gì thú vị hơn sau những lúc chạy chơi mệt mỏi được cầm trong tay cuốn bánh tráng dẻo, rồi cắt ra mà chia cho nhau, lúc ấy chẳng có ai thấy mình khổ, vì xung quanh chẳng có ai giàu, đời cứ vậy mà vui.

Chế biến bánh tráng nướng
 Tới khoảng năm thế hệ tôi lên cấp 2, người ta chế biến bánh trắng mắm ruốc theo một cách mới. bánh tráng được nướng trực tiếp và quét mắm ruốc ngay tại chỗ. Người bán sẽ cho thêm vào trong cuốn bánh tráng ấy nào là nem, là chả, rồi trứng cút luộc được cắt vào, hoặc trứng sống được quét thẳng lên lớp bánh tráng, thêm chút hành mỡ, rồi cuộn lại. Cuốn bánh tráng tới tay thực khách còn nóng hôi hổi, cắn vào giòn tan, chưa kể bên trong còn quá trời mỹ vị được giấu kín. Miếng chả lụa thơm, miếng nem chua chua, miếng tóp mỡ béo, quyện vào nhau tạo nên một sức hút rất riêng cho món bánh tráng nướng, có phải nhờ vậy mà món bánh tráng nướng kiểu mới không chỉ xuất hiện ngày càng nhiều trên những con phố nhỏ của Phan Thiết, mà còn vào tới tận trong Sài Gòn. Sức sáng tạo của con người không có giới hạn, nên những món mới cứ thế được chế biến ra, người bán thay miếng bánh tráng dẻo màu trắng truyền thống, bằng một miếng bánh tráng dẻo tôm ớt có màu đỏ đặc trưng, hương vị cũng ngon hơn hẳn, thêm vào trong lớp nhân y như bánh tráng nướng kiểu mới, và quết thêm chút bơ, thế là thành một món ăn vặt gắn với bao thế hệ học sinh. Người ta còn dùng mắm ruốc ăn với trái cây, xoài chua mà chấm mắm ruốc thì bà con hay nói là ngon nhức răng, cóc, ổi cũng có thể làm bạn với thứ mắm đặc biệt này.

Bánh tráng đỏ dẻo
Còn nói về bữa cơm gia đình, mắm ruốc cũng len lỏi và xuất hiện như một nguyên liệu chính trong một món ăn dân dã. Đó là món thịt kho mắm ruốc. Những miếng thịt ba rọi được luộc chín tới, vẫn giữ được độ mềm mại của thịt không bị khô, sau đó đem trộn với mắm ruốc, rồi kho nhỏ lửa trên bếp. Mấy hôm trời mưa hạ rả rích như vầy, cả nhà ngồi quây quần bên một niêu cơm trắng vừa nấu còn bốc khói nghi ngút, thêm một đĩa thịt kho mắm ruốc thì chẳng còn chê vào đâu được. Những người lớn tuổi trong nhà thì thêm chén rượu thuốc nho nhỏ. Đời còn gì an yên hơn.

Thịt kho mắm ruốc
Lâu ngày quay về Phan Thiết, tìm người yêu cũ, bạn cũ thì khó chứ tìm bánh tráng thì đầy đường. Cứ vào tầm 4 giờ chiều trở đi, chạy bất kì đoạn đường nào của Phan Thiết, nhất là những đoạn dọc biển sẽ tìm thấy bánh tráng mắm ruốc. Cứ ngồi xuống và ăn thôi vì giá thành của món này được xếp vào loại cực bình dân. Vừa ngồi ăn, vừa hóng gió biển thổi vào mát lạnh, thì người ta biết ngay rằng trên đời ít ra còn có những phút nhẹ nhàng như thế.

Thành Danh

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

PHỤ NỮ SÀI GÒN XƯA ĐẸP VÀ SÀNH ĐIỆU NHƯ THẾ NÀO?

Váy suông, bó sát, váy xòe… du nhập vào các đô thị miền Nam những năm 60, 70 và nhanh chóng được phụ nữ đón nhận. Nhiều người đến Sài Gòn lúc ấy đều ngạc nhiên về nét đẹp hiện đại và ăn mặc hợp mốt của những quý cô thành thị. Thời trang của phụ nữ Sài Gòn xưa Phụ nữ Sài Gòn – Đi về phía trước
Đôi mắt to sáng lấp lánh, khuôn miệng nhỏ xinh lanh lợi và đôi má bầu bĩnh là nét đẹp
đặc trưng của thiếu nữ Sài Gòn xưa. Đội thêm một chiếc mũ bê rê được ưa chuộng
thời điểm này làm tăng nét cá tính cho cô gái trẻ. Phong cách của người phụ nữ xinh đẹp trong bộ váy xòe chấm bi bồng bềnh, thắt
eo gọn cùng kiểu tóc sang trọng vẫn không hề lỗi mốt cho đến bây giờ. Nữ sinh lớp Đệ Tam (tương đương lớp 10) trường Quốc Gia Nghĩa Tử, Sài Gòn năm 1968. Áo dài nữ sinh trên đường Lê Lợi, đoạn trước Công ty xe hơi Kim Long
(bên cạnh thương xá Tax) năm 1965. Phụ nữ Sài Gòn năm 1963. Thời đó, vào mỗi chiều cuối tuần,
phụ nữ Sài Gòn thường đi dạo, bát phố trên đường Lê Lợi, Tự Do. Ảnh chụp vào tháng 12 năm 1967.

CHÂN DUNG CÁC MỸ NHÂN SÀI GÒN TRÊN BÌA TẠP CHÍ VIỆT NAM TRƯỚC 1975

Cùng nhìn lại ảnh của các “hotgirl” Sài Gòn để thấy nét đẹp dung dị, dịu dàng những năm tháng cũ ấy. Tạp chí “Vietnam” là ấn phẩm quốc tế được phát hành ở Sài Gòn trước năm 1975 và có rất nhiều trang bìa chụp các người đẹp nổi danh khi ấy của đất phương Nam. Có thể kể đến những cái tên như ca sĩ nổi tiếng Phạm Thị Hiếu, hotgirl Sài Gòn Nguyễn Thi Kim Anh hay nữ nghệ sĩ Bạch Lan Thanh đều góp mặt ở đây. Hãy cùng nhìn lại các mỹ nhân thời xưa để thấy nét đẹp dung dị, dịu dàng của những năm tháng cũ ấy. Túy Phượng Nguyễn Thị Túy Phượng – người nhận được giải thưởngtrang phục đẹp nhất tại Liên hoan nhạc Pop tổ chức tại Sài Gòn ngày 30/1/1972. Túy Phượng tên thật là Nguyễn Thị Kim Phụng, sinh năm 1939 tại Bạc Liêu, cùng tuổi với các nữ tài tử: Thẩm Thúy Hằng, Kiều Chinh, Kim Vui và nữ nghệ sĩ Bích Sơn. Ở tuổi 14, 15 Túy Phượng đã được khán giả yêu thích qua những vai diễn nhí nhảnh, hồn nhiên. Đến tuổi 16, 17, khi nghề nghiệp đã định hình, diễn xuất có chiều sâu, Phượng thu hút người xem tr…

Vị bánh cuốn gốc Bắc hơn nửa thế kỷ ở Sài Gòn

Dĩa bánh nóng hổi, thơm phức được tráng theo công thức truyền thống của một gia đình gốc Bắc di cư vào Sài thành từ những năm 50.

Bánh cuốn là món ăn có tiếng ở miền Bắc, đặc biệt là đất Hà thành. Từ thôn quê, thứ bánh dân dã len lỏi vào giữa phố xá, trở thành món "ruột" của người thành thị. Không rõ món ăn này du nhập vào Sài Gòn chính xác từ khi nào, tôi chỉ biết trong một con hẻm nhỏ có quán bánh cuốn do một gia đình gốc Bắc lập ra, từ khi vào Sài Gòn ngót nghét hơn 63 năm trước. Quán bánh tên Song Mộc, mở cửa chính xác vào năm 1954. Những túp lều xanh cạnh bên những tán cây tại quán Song Mộc. Ảnh: Phong Vinh. Bánh cuốn ở quán luôn nóng hổi vì người đứng bếp chỉ tráng bánh khi có khách. Lớp bánh được tráng chín tới, có độ mỏng vừa phải, mềm dai nhưng không dễ rách. Nhân bên trong không mướt như thường thấy mà hơi khô, được nêm nếm theo công thức gia truyền nên có vị khác lạ. Sau khi bánh cuốn nhân xong thì được xếp gọn ghẽ trên dĩa, rắc thêm một nhúm hành phi giòn, vàng …