Du lịch về làng tre để về với cội nguồn, như trong thơ của Nguyễn Duy đã viết: “Tre xanh. Xanh tự bao giờ. Truyện ngày xưa đã có bờ tre xanh.”…
Phú An, làng tre xanh xanh, gần gũi như lũy tre làng
 |
Ở Việt Nam hiện nay có rất nhiều nơi người ta đầu tư kinh doanh "du lịch sinh thái", nhưng đến nơi mới thấy những khối bê tông giả tre, giả gỗ để làm nhà, làm lan can... và thiên nhiên bị tàn phá. Du khách đến làng Tre Phú An sẽ nhận ra thế nào là "du lịch sinh thái. Đó là nơi con người bảo vệ môi trường phát triển bền vững chứ không phải đầu tư vì lợi nhuận kinh doanh. Trong ảnh, đường vào làng rợp mát bởi rừng tre.
Cách trung tâm TP.HCM khoảng 35km về phía bắc, nằm trong địa phận huyện Bến Cát, tỉnh Bình Dương, làng tre Phú An được biết đến như một cơ sở nghiên cứu và thực nghiệm bảo tồn đa dạng sinh học, phát triển bền vững nguồn tài nguyên thiên nhiên, bảo vệ và xử lý môi trường bằng thực vật.
Làng tre Phú An được hình thành từ năm 1999.
Làng tre Phú An được hình thành từ năm 1999.
 |
Đến thăm làng Tre Phú An, du khách như lạc vào mê cung toàn là tre. Tre mọc đan thành lối đi rợp mát, tre tạo dáng, nghiêng ngả thành những bức tranh tự nhiên.
Đến xã Phú An, chúng tôi được nghe các vị bô lão kể lại câu chuyện hình thành làng tre Phú An mới thấy được giá trị lớn lao của tâm huyết, tình cảm của những con người yêu thiên nhiên, yêu quê hương ấy thế nào.
Làng tre Phú An có “bộ sưu tập” tre với khoảng 1.500 bụi tre với hơn 300 mẫu tre, trúc, nứa thuộc 17 giống, chiếm gần 90% giống tre ở Việt Nam; trong đó có nhiều giống quý hiếm như tre vuông, mai ống, tre vàng sọc, luồng (Phú Thọ), mây Muồi Mai (Bắc Kạn), tre ngà (Thái Nguyên), tre mét, hóp lớn (Hà Tĩnh)... trải rộng trên diện tích 10 hecta.
 |
Chiếc cầu khỉ, hình ảnh thôn quê Nam bộ trong khu vực thí nghiệm và trình diễn sản phẩm ở làng tre Phú An.
Biểu tượng của làng tre Phú An với hai hình tam giác đặt chồng lên nhau, trên cùng là lá tre đã nói lên ý nghĩa đó. Địa đạo Tây Nam không đơn thuần mang ý nghĩa địa danh, nó còn là một “làng ngầm”, một biểu tượng cho cách mạng, cho kháng chiến.
 |
“Làng ngầm” của cuộc kháng chiến ngày nào đó nay đã mang ý nghĩa bảo tồn sinh thái, bảo vệ cuộc sống xanh bền vững với “làng tre”. Thời chiến, khu vực địa đạo Tây Nam từng nổi tiếng với biệt danh "Tam Giác Sắt".
 |
Tam Giác Sắt là cái tên do quân đội Mỹ đặt trong thời gian tham chiến tại miền Nam Việt Nam. Nó bao trùm khu vực liền nhau của ba huyện Củ Chi (TPHCM), Bến Cát (Bình Dương) và Trảng Bàng Đồng Nai.
 |
Ống tre thay cho nồi đất, dùng nấu thức ăn rất ngon và sạch.
Ngày 20/3 vừa qua là Ngày Hội Tre 2013 của làng.
Dù đi đâu cũng nên về thăm làng tre 1 lần
Mở cửa đón khách tham quan từ tháng 4/2008 đến nay, làng tre Phú An trở thành một trong 21 ngôi làng trên thế giới nhận giải thưởng Xích đạo (Prix Equateur) về đa dạng sinh học của UNDP (Chương trình phát triển Liên Hợp Quốc).
Dù đi đâu cũng nên về thăm làng tre 1 lần
Mở cửa đón khách tham quan từ tháng 4/2008 đến nay, làng tre Phú An trở thành một trong 21 ngôi làng trên thế giới nhận giải thưởng Xích đạo (Prix Equateur) về đa dạng sinh học của UNDP (Chương trình phát triển Liên Hợp Quốc).
 |
Gian trưng bày và bán hàng mỹ nghệ làm từ tre.
Đến đây, du khách như lạc vào mê cung toàn là tre. Tre mọc đan thành lối đi rợp mát, tre tạo dáng, nghiêng ngả thành những bức tranh tự nhiên. Những bụi tre lúp xúp, những mái vòm tre xanh um, địa đạo tre, đường mòn tre…
Tre leo mềm mại, nối đoạn rễ từng khoảng, cầu khỉ bằng tre - bóng dáng của văn hoá Nam bộ. Những lá tre to có thể dùng làm mỹ nghệ, tre gai có thể nhìn thấy nhiều ở Sóc Trăng.
Tre leo mềm mại, nối đoạn rễ từng khoảng, cầu khỉ bằng tre - bóng dáng của văn hoá Nam bộ. Những lá tre to có thể dùng làm mỹ nghệ, tre gai có thể nhìn thấy nhiều ở Sóc Trăng.
 |
Than hoạt tính sản xuất từ cây tre dùng cho khử mùi trong tủ lạnh, khử độc không khí...
Theo tiến sĩ Mỹ Hạnh, cô ấp ủ kế hoạch phát triển cây tre Việt Nam trên toàn quốc và xây dựng một bản đồ tre Việt Nam.
Định vị được giá trị lớn lao của các sản phẩm làm từ tre, nghiên cứu bộ sưu tập tre Việt Nam và xa hơn nữa là tre Đông Dương cho nhu cầu tìm hiểu nghiên cứu của sinh viên học sinh trong nước và thế giới, cho những người yêu mến và tôn trọng thiên nhiên.
Định vị được giá trị lớn lao của các sản phẩm làm từ tre, nghiên cứu bộ sưu tập tre Việt Nam và xa hơn nữa là tre Đông Dương cho nhu cầu tìm hiểu nghiên cứu của sinh viên học sinh trong nước và thế giới, cho những người yêu mến và tôn trọng thiên nhiên.
 |
Những đồ dùng đánh bắt cá trong ao, đồng ruộng của nông dân đều được làm bằng tre.
Làng tre Phú An là một điểm đến cần thiết trong việc giáo dục thế hệ trẻ về môi trường bền vững, về hình ảnh quê hương.
Đến với làng tre Phú An, du khách có thể nhìn thấy những mẫu nhà gợi ý làm từ tre, những bức tường ốp tre, nhà trưng bày tác phẩm nghệ thuật làm bằng tre, tempetarium (khu giữ lại vết tích bão để nghiên cứu về biến đổi khí hậu - hay “nơi chứa bão” vì chưa bao giờ Phú An lại bị bão tấn công).
Đến với làng tre Phú An, du khách có thể nhìn thấy những mẫu nhà gợi ý làm từ tre, những bức tường ốp tre, nhà trưng bày tác phẩm nghệ thuật làm bằng tre, tempetarium (khu giữ lại vết tích bão để nghiên cứu về biến đổi khí hậu - hay “nơi chứa bão” vì chưa bao giờ Phú An lại bị bão tấn công).
 |
Khung xe đạp làm bằng tre.
Với sức phát triển bền bỉ, với lòng ước mong cao quý của những con người ở làng tre Phú An ngày càng cần hơn nữa những cánh tay thân ái, những nhà tài trợ vì thiên nhiên, môi trường và vì một màu xanh bất diệt Việt Nam.
 |
Hai cô gái đang dệt hàng thổ cẩm bằng khung dệt làm từ tre, một sinh hoạt quen thuộc của các dân tộc miền núi. Chiếc chõng tre với vạc giường làm bằng ống lồ ô đập dập là vật dụng rất gần gũi với người Việt xưa. Tre già ngâm nước là vật liệu rất bền chắc, không bị mối mọt, khác hẳn với loại chiếu tre ngày nay được ngâm tẩm hóa chất, không tốt cho sức khỏe người dùng như loại chõng tre Việt Nam ngày trước.
 |
Bộ sáo diều làm bằng tre gồm có 5 ống, gió thổi vào hai đầu ống tạo nên 5 cung bậc âm thanh trầm bổng vi vu theo sức gió. Ống càng lớn tiếng càng trầm, vang xa.
 |
Một cây đàn tre của các dân tộc Tây nguyên.
Theo DLVN/KTSG
Làng tre Phú An thuộc xã Phú An, huyện Bến Cát (Bình Dương). Đây là khu bảo tàng và bảo tồn sinh thái tre đầu tiên của Việt Nam. Được triển khai xây dựng từ năm 2004, đến năm 2008, làng tre đã được đưa vào khai thác du lịch.
Làng tre gồm khu vực trồng tre rộng 10ha; và một bảo tàng về tre, lưu giữ những mẫu tre để phục vụ nghiên cứu. Nơi đây quy tụ hơn 1.500 bụi tre, khoảng 130 giống tre với 300 loại mẫu tre khác nhau, trong đó có nhiều giống quý hiếm như tre vuông, mai ống, tre vàng sọc, luồng (Phú Thọ), mây Muồi Mai (Bắc Kạn), tre ngà (Thái Nguyên), tre mét, hóp lớn (Hà Tĩnh)...
Bước vào cổng làng tre, bạn như lạc vào một thế giới của tre, lặng bước trong tiếng vi vu rất khẽ khi những cơn gió đùa lay tán tre, tạo nên âm thanh như tiếng sáo mộc mạc của thiên nhiên.
Dạo bước trong khuôn viên làng tre Phú An, bạn sẽ bất ngờ vì ở Việt Nam có nhiều loại tre và đặc điểm nhận dạng lại phong phú đến vậy. Có giống tre, lá nhỏ li ti mềm mại như lá liễu, không mọc thẳng đứng và nghiêng 45o đầy thơ mộng - đó là tre đuôi phượng Đắc Nông.
Có loại tre phủ quanh những thân cây thẳng đứng là một hàng rào những gai nhọn - đó là tre nước Bắc Kạn. Có những tán tre cong vòng đầy nghệ thuật, đứng cạnh nhau tạo thành những vòm xanh đan xen giữa thân tre và lá tre - đó là lồ ô Đắc Nông…
Dạo bước trên những con đường rợp bóng tre, chúng tôi không ngớt ồ lên kinh ngạc bởi sự đa dạng của loài cây vốn được xem là biểu tượng cho tính kiên cường của dân tộc.
Đến với làng tre Phú An, mặc định của tôi trước đây về tre hoàn toàn thay đổi. Tre không chỉ có “thân gầy guộc lá mong manh”, tre có những vẻ đẹp riêng, khác lạ và phong phú.
Làng tre Phú An quy tụ khoảng 90% các giống tre ở Việt Nam. Vì đặc điểm khí hậu vùng miền khác nhau, nên sẽ có một số loại tre không trồng được ở đây, do vậy, mẫu các loài tre này sẽ được làm khô vào lưu giữ tại khu bảo tàng để phục vụ nghiên cứu. Tuy là nơi nghiên cứu, nhưng khu vực này vẫn tạo cho mình một vẻ đẹp riêng và gắn liền với cây tre.
Chiều, khi hoàn toàn hài lòng với chuyến đi, chúng tôi chuẩn bị ra về thì gặp một bạn nữ sinh viên ngành Môi trường, Đại học Khoa học Tự nhiên TPHCM, đang tỉ mỉ cất than tre vào bao, bên cạnh khu nghiên cứu tre của mình ngay cổng vào. Trò chuyện, chúng tôi có thêm rất nhiều kiến thức về tre và biết rằng ở phía cuối khu bảo tồn, hoa tre đang nở.
Hoa tre chỉ nở khi tre đã già. Thế nên, không quá lời khi nói hoa tre 50 - 60 năm mới nở một lần, đời người không dễ được chiêm ngưỡng lần hai. Chúng tôi vừa tò mò và háo hức quay ngược lại khu bảo tồn, dù trời bắt đầu chạng vạng, muỗi rất nhiều.
Sau nhiều nỗ lực tìm kiếm, tra Google để “nhận dạng” hoa tre, chúng tôi cũng đến đích. Dù hoa đã gần khô, không còn đài hoa biếc xanh pha quyện lẫn hồng tía, chúm chím hé mở những nhụy tía mong manh, nhưng với chúng tôi, như vậy đã là may mắn lắm rồi.
Nguyên một ngày khám phá làng tre, chúng tôi chỉ bắt gặp một vài bạn trẻ đến tham quan, một nhóm hướng đạo sinh dạo chơi phía ngoài và đội nhiếp ảnh gồm một nghệ sĩ và hai người mẫu mặc áo dài - đến rồi ra vội và cô bạn sinh viên mới quen.
Nhưng với những gì hiện có, làng tre Phú An hoàn toàn có thể khiến một chuyến dã ngoại trong ngày trở nên thú vị với nhiều trải nghiệm mới mẻ. Hãy thử một lần đến làng tre Phú An nhé. Biết đâu, bạn được ngắm hoa tre vừa nở, hoặc khám phá một bất ngờ nào đó…
Luôn có bất ngờ dưới tán tre Phú An
(iHay) Cách trung tâm Sài Gòn khoảng 35km về hướng bắc, những tán tre muôn hình muôn vẻ ở làng tre Phú An không chỉ là một nơi dã ngoại tránh nóng lý tưởng, mà còn cho bạn muôn vàn điều bất ngờ thú vị.
 Cổng vào làng tre Phú An |
Làng tre gồm khu vực trồng tre rộng 10ha; và một bảo tàng về tre, lưu giữ những mẫu tre để phục vụ nghiên cứu. Nơi đây quy tụ hơn 1.500 bụi tre, khoảng 130 giống tre với 300 loại mẫu tre khác nhau, trong đó có nhiều giống quý hiếm như tre vuông, mai ống, tre vàng sọc, luồng (Phú Thọ), mây Muồi Mai (Bắc Kạn), tre ngà (Thái Nguyên), tre mét, hóp lớn (Hà Tĩnh)...
Bước vào cổng làng tre, bạn như lạc vào một thế giới của tre, lặng bước trong tiếng vi vu rất khẽ khi những cơn gió đùa lay tán tre, tạo nên âm thanh như tiếng sáo mộc mạc của thiên nhiên.
   Ở làng tre Phú An, nắng trở nên dịu nhẹ đến không ngờ, điểm xuyết chút ánh sáng tươi vui cho những con đường rợp tán tre  Những con đường, những khoảng đất dưới gốc tre được phủ đầy lá tre khô. Lá tre có rất nhiều chất dinh dưỡng, có thể thay thế phân bón cho tre. Có lẽ vậy mà nhà thơ Nguyễn Duy trong bài Tre Việt Nam đã viết: “Ở đâu tre cũng xanh tươi. Cho dù đất sỏi, đất vôi bạc màu” |
Dạo bước trong khuôn viên làng tre Phú An, bạn sẽ bất ngờ vì ở Việt Nam có nhiều loại tre và đặc điểm nhận dạng lại phong phú đến vậy. Có giống tre, lá nhỏ li ti mềm mại như lá liễu, không mọc thẳng đứng và nghiêng 45o đầy thơ mộng - đó là tre đuôi phượng Đắc Nông.
Có loại tre phủ quanh những thân cây thẳng đứng là một hàng rào những gai nhọn - đó là tre nước Bắc Kạn. Có những tán tre cong vòng đầy nghệ thuật, đứng cạnh nhau tạo thành những vòm xanh đan xen giữa thân tre và lá tre - đó là lồ ô Đắc Nông…
Dạo bước trên những con đường rợp bóng tre, chúng tôi không ngớt ồ lên kinh ngạc bởi sự đa dạng của loài cây vốn được xem là biểu tượng cho tính kiên cường của dân tộc.
  Tre đuôi phượng Đắc Nông, với đặc điểm lá kim nhỏ, mềm, thân nhỏ và mọc nghiêng 45o Lồ ô Đắc Nông cũng thân nhỏ nhưng mọc thành những vòm cong nghệ thuật Tre nước Bắc Kạn đầy gai góc |
 “Giá đỡ” cho những thân tre nhỏ nhưng mọc cao Có loài tre, lá mỏng và mảnh như lá cỏ    Đi dạo dưới những tán tre, bạn nhớ để tâm đến dưới chân và ngang tầm mắt của mình để không vấp phải những búp măng mới nhú, những cành lá và cả gai nhọn “vô tư” vươn ra từ những tán tre |
Làng tre Phú An quy tụ khoảng 90% các giống tre ở Việt Nam. Vì đặc điểm khí hậu vùng miền khác nhau, nên sẽ có một số loại tre không trồng được ở đây, do vậy, mẫu các loài tre này sẽ được làm khô vào lưu giữ tại khu bảo tàng để phục vụ nghiên cứu. Tuy là nơi nghiên cứu, nhưng khu vực này vẫn tạo cho mình một vẻ đẹp riêng và gắn liền với cây tre.
  Một góc kiến trúc độc đáo trong bảo tàng tre Phú An |
Chiều, khi hoàn toàn hài lòng với chuyến đi, chúng tôi chuẩn bị ra về thì gặp một bạn nữ sinh viên ngành Môi trường, Đại học Khoa học Tự nhiên TPHCM, đang tỉ mỉ cất than tre vào bao, bên cạnh khu nghiên cứu tre của mình ngay cổng vào. Trò chuyện, chúng tôi có thêm rất nhiều kiến thức về tre và biết rằng ở phía cuối khu bảo tồn, hoa tre đang nở.
Hoa tre chỉ nở khi tre đã già. Thế nên, không quá lời khi nói hoa tre 50 - 60 năm mới nở một lần, đời người không dễ được chiêm ngưỡng lần hai. Chúng tôi vừa tò mò và háo hức quay ngược lại khu bảo tồn, dù trời bắt đầu chạng vạng, muỗi rất nhiều.
Sau nhiều nỗ lực tìm kiếm, tra Google để “nhận dạng” hoa tre, chúng tôi cũng đến đích. Dù hoa đã gần khô, không còn đài hoa biếc xanh pha quyện lẫn hồng tía, chúm chím hé mở những nhụy tía mong manh, nhưng với chúng tôi, như vậy đã là may mắn lắm rồi.
 Hoa tre trong nắng cuối ngày Hoa tre lồ ô |
Nguyên một ngày khám phá làng tre, chúng tôi chỉ bắt gặp một vài bạn trẻ đến tham quan, một nhóm hướng đạo sinh dạo chơi phía ngoài và đội nhiếp ảnh gồm một nghệ sĩ và hai người mẫu mặc áo dài - đến rồi ra vội và cô bạn sinh viên mới quen.
Nhưng với những gì hiện có, làng tre Phú An hoàn toàn có thể khiến một chuyến dã ngoại trong ngày trở nên thú vị với nhiều trải nghiệm mới mẻ. Hãy thử một lần đến làng tre Phú An nhé. Biết đâu, bạn được ngắm hoa tre vừa nở, hoặc khám phá một bất ngờ nào đó…
Phượt ký của Thanh Thủy
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét