Trót yêu bún riêu Buôn Ma Thuột

(iHay) Là người miền Tây nhưng không hiểu sao tôi lại trót yêu cái mùi, cái vị của bún riêu Buôn Ma Thuột.

Không màu mè, không chịu thay đổi mình là những điều mà người ta vẫn thường nói về bún riêu Buôn Ma Thuột. Và có lẽ vì những điều đó mà ai đã lỡ ăn thì sẽ trót yêu luôn tô bún riêu của xứ này.

Ở Sài Gòn, gần như không món ăn vùng nào là không có. Nhưng khi ăn ở Sài Gòn, người ta sẽ thấy Sài Gòn có khả năng thay đổi hương vị gốc của tất cả món ngon từ mọi vùng đất. Ăn món quê trên đất Sài Gòn chỉ để bớt nhớ, chứ khó mà tận hưởng lại cái vị gốc của món ăn ấy. Thế nhưng, với món bún riêu Buôn Ma Thuột thì lại khác. Món ăn này chẳng cần biết người Sài Gòn có thích thú mùi vị của mình hay không, hay người Sài Gòn có chào đón mình không, nó vẫn giữ đúng mọi thứ từ các cách ăn rau phải thái mỏng, từng tóp mỡ đến cái hương vị nước lèo có một không hai.

Nếu bún riêu miền Nam có nào là đậu chiên, chả lụa, thịt viên… thì tô bún Buôn Mê Thuột thì lại khác. Cọng bún nhỏ, nước dùng chỉ tới lưng tô. Một đến hai miếng riêu nhỏ kèm tóp mỡ mà thôi. Chưa kể do được ăn với rau sống băm nhuyễn, nên tô bún nhìn rất thanh cảnh. Màu xanh của rau cùng màu đỏ óng ánh của nước lèo càng thêm hấp dẫn thực khách. Rau của món bún này khá đa dạng gồm xà lách và bắp chuối bào mỏng, bắp cải trộn với rau thơm. Hai loại rau không thể thiếu khi thưởng thức bún riêu Buôn Ma Thuột là rau kinh giới và húng. Một điểm nữa cũng khiến hương vị của bún riêu vùng tây nguyên đặc biệt là miếng riêu béo thơm. Được biết, riêu được nấu bằng tôm, cua đồng giã nhuyễn, trộn cùng ít thịt nạc dăm và trứng. Riêu có tôm khiến cho tô bún có vị ngọt thanh, còn cua đồng giúp tăng vị béo rất vừa ăn. Màu đỏ của món bún riêu Buôn Ma Thuột hoàn toàn dựa vào cà chua xào và ít màu tự nhiên của hạt điều, nên rất an toàn.

Chỉ cần gắp một đũa đưa lên miệng, những ai từng nếm qua bún riêu tại Buôn Ma Thuột hay cả người con xa xứ của vùng đất này đều phải thốt lên rằng: “Chính là nó! Không thể lẫn vào đâu được”. Ăn bún riêu tại Buôn Ma Thuột, thực khách thường tìm đến quán Đoàn Kết, còn ở Sài Gòn người ta lại đến quán café Bâng Khuâng.

Đào Minh
Ảnh: Nguyên Vân

Món ngon bất ngờ từ hoa gừng

(iHay) Hoa gừng, một loài hoa có thể rất gần gũi trong đời sống thôn quê, nhưng ít ai biết rằng đây là một nguyên liệu có thể chế biến món ăn rất hấp dẫn.

Hoa gừng có thể kết hợp với những nguyên liệu khác nhau để chế biến thành món ăn ngon, trong đó có món xào cùng măng

Tôi đã rất bất ngờ khi nhìn thấy những búp hoa lạ lẫm này được bày bán ở khu chợ huyện biên giới Kỳ Sơn, miền Tây xứ Nghệ. Tò mò khi thấy những cô gái Mông gùi trên lưng những bó nhỏ xinh, hỏi ra mới hay rằng đây chính là búp hoa gừng.

Búp hoa gừng chỉ to bằng ngón tay cái và phần cuống dài khoảng 10-15cm, màu xanh đậm mà nếu nhìn qua bạn sẽ dễ nhầm đây là mầm non của cây tre hoặc măng tây.

Hoa gừng đặc biệt thơm, đó là hương thơm đặc trung của gừng lẫn hương thơm của một loài hoa. Một người dân ở vùng này đã nói với tôi rằng “người xuôi không biết ăn thứ này. Chỉ có người ở Kỳ Sơn mới biết ăn thôi”. Đặc biệt, hoa gừng chỉ nở rộ vào độ tháng 7 (âm lịch) đến tháng 9 hàng năm.

Búp hoa gừng nhỏ bằng ngón tay

Mỗi bó búp hoa gừng có giá 5.000 đồng

Quả không sai bởi tôi cũng ở đồng bằng, nhà tôi cũng trồng gừng mục đích chỉ để lấy củ, không hề hay biết rằng búp hoa gừng lại có thể ăn được. Theo hướng dẫn của những người dân nơi đây, hoa gừng sau khi sơ chế có thể dùng để xào măng hoặc xào thịt bò rất ngon.

Không chần chừ, tôi mua ngay vài bó hoa gừng với 5.000 đồng/bó và đem về bắt tay vào thử nghiệm. Sơ chế búp hoa gừng rất dễ bởi chỉ cần rửa sạch rồi dùng dao chẻ đôi búp hoa.

Đến lúc cho đĩa búp hoa gừng xào măng lên mâm và thưởng thức thì tôi mới công nhận một điều là người miền núi thật thông minh khi khám phá ra món ăn này. Búp hoa gừng xào lên dậy mùi rất thơm, ăn có vị ngọt đặc trưng của loài hoa. Và chắc chắn một điều hoa gừng là một thực phẩm sạch mà ai ăn rồi cũng sẽ nghiện.

Những món ăn từ hoa gừng đơn giản nhưng đậm đà hương vị núi rừng đã khiến tôi thật sự xuyến xao.

Tuệ Minh

Mực trứng mùa trăng

(iHay) Theo kinh nghiệm của nhiều ngư dân làng mình (Sa Huỳnh, Quảng Ngãi), con mực trứng chứa nhiều trứng nhất là vào những độ trăng. Mờ sáng, những chiếc thuyền câu sau một đêm "hứng" đầy trăng biển đã đem về bến hàng chục giỏ mực trứng, tươi đến mức da còn bóng loáng, óng ánh những chấm hồng chấm tía như nhảy múa cùng tia nắng rạng đông.

Tùy môi sinh của từng vùng biển mà mực trứng lớn nhỏ có khác nhau chút đỉnh nhưng cái “phom” chung là mình thon thả, hơi dài, đuôi nhọn. Mực trứng còn có tên gọi khác là mực cơm hay mực sữa. Mực trứng thì chính danh rồi vì bụng mực đầy trứng. Còn gọi mực cơm là do hình dáng của chùm trứng: Từng hạt trứng chút xíu kết lại, nho nhỏ, xinh xắn giống như những hạt cơm. Có khi kêu là mực sữa bởi buồng trứng như một dòng sữa trắng, và khi đã chín, trứng mực dẻo quánh như sữa đặc.

Xin mách các bạn lần đầu về chơi biển, khi mua mực trứng nên chú ý chọn những con có màu da hồng tím, sáng bóng, hai chấm mắt đen láy, râu không nhão, bụng hơi căng (chứng tỏ trứng nhiều). Đấy là những con mực trứng tươi… không thể tươi hơn. Chúng sẽ không “phụ lòng” bạn dù bạn có chút ít vụng về trong khâu nấu nướng. Còn nếu da mực nhợt nhạt, mắt mờ đục, râu “rũ rượi”, bụng mềm oặt thì đó là những con mực ươn, trứng giập rồi. Mua phải loại này, dù bạn có là… thiên hạ đệ nhứt bếp thì cũng bó tay vì mực đã mất đi khá nhiều chất ngọt.

Mực trứng có thể chế biến được khá nhiều món. Nói một cách… nghiêm trọng là mực trứng có “phổ” chế biến rất rộng với các món luộc, nhồi đậu phộng, hấp, xào, chiên mắm, um mặn, nấu canh, nướng mọi, nướng muối ớt… Món nào cũng bắt cái lưỡi phải nhớ dai. Riêng mực trứng nướng mọi và nướng muối ớt là hai món mà giới “ẩm thực bãi biển” hay làm hơn cả. Những “tín đồ” của hai món này thường ví von: “Đó là hai… tuyệt phẩm buộc những tay kén ăn nhất phải xuýt xoa ngay từ cái nhai đầu tiên”. Mình và nhóm bạn “bỏ phiếu” cho hai món này từ lâu.

Mực trứng nấu được nhiều món ngon

Sáng sớm, một đứa xuống bến “kiếm” vài ký đem về đẩy vô ngăn đông tủ lạnh. Chiều, cho mực rã đông, lấy một nửa ướp với muối ớt pha chút dầu ăn để thực hiện món mực trứng nướng muối ớt. Nửa còn lại để nguyên làm món nướng mọi. Lúc người ta lục tục cho bữa cơm chiều thì chúng tôi cũng lúi húi bên bếp than hồng, ngay trên bãi biển. Trong gió nồm mát rượi, chúng tôi thả… hương mực bay đi. Hôm nào rủ được vài bạn gái, bữa tiệc mực trứng “chất” hẳn lên. Con gái nướng mực… thực hơn con trai, bởi nướng con nào bỏ vào đĩa con nấy, mười con như chục. Còn con trai nướng thì “ảo” lắm, mực vừa chín tới đã bỏ vào… miệng nhai nhồm nhoàm, lại còn nói tao nếm coi thử chín chưa!

Mực nướng mọi thơm ngọt tự nhiên. Mực nướng muối ớt hương vị mặn mà. Chúng tôi không ai quên “phụ kiện” là chai rượu gạo nút lá chuối. Mực trứng ngon thế, lại giữa mùa trăng, sao có thể ăn suông được chứ?

Trần Cao Duyên

Ngọt thơm mực cơm nhồi đậu phộng

(iHay) Trong “làng” mực, xếp ở… chiếu trên phải kể tới cái tên mực cơm. Đây là loại mực ngắn thôi nhưng con nào con nấy ú na ú nần vì chứa một bụng “cơm” (buồng trứng) lặc lè.

Chỉ cần thấy con mực cơm mướt rượt, múp rụp, mập mạp, mũm mĩm, mỡ màng thì trong lòng đã nao nao nghĩ đến các món ăn hấp dẫn: mực luộc chấm mắm gừng, mực chiên mắm, mực nướng mọi… Nhưng cái món gắn bó với những bữa cơm gia đình mà các chị, các mẹ làng chài thường “chế tác” chính là món mực cơm nhồi đậu phộng.

Sáng sớm, bến cá làng tôi xôn xao đón đoàn tàu giã cào cập bến. Những giỏ mực cơm được ngư dân chuyển lên bãi trong nắng rạng đầu ngày. Mực cơm tươi ròng, da mực màu tím sẫm cứ nhấp nha nhấp nháy trong ánh hồng bình minh rạng rỡ. Mua mực để ăn (chứ không phải để bán) trong thời điểm này, không gian này giá mềm hơn chút đỉnh vì được coi là mua tại “gốc”. Dân làng biển biết mặt nhau hết. Cười một cái, “ủa chị Tư hả, “dì Sáu phải hông”… thì giá là giá của tình làng nghĩa xóm. Còn khi mực đã ra chợ thì giá là giá của thị trường rồi.

Nhà tôi ai cũng thích món mực nhồi đậu phộng. Chị Hai làm món này hoài nên đã thành “siêu sao”. Chị làm nhanh lắm. Mực rửa vừa xong đã thấy chị xắt nhỏ củ hành, rang đậu phộng để nguội rồi giã giập, rứt đầu mực ra, băm nhẹ. Cả ba thứ được chị trộn vào nhau rồi nhồi vào bụng từng con mực nên con nào con nấy căng phồng, đến mức phải lấy tăm tre “may” miệng lại.

Khi mùi tỏi được phi trong dầu bốc lên thơm nức là lúc chị nhẹ nhàng trút mớ mực cơm vào cùng với hỗn hợp gia vị đường, mắm, tiêu, ớt, bột ngọt. Chị cho lửa liu riu và trở nhẹ từng con mực lúc này đã đẫm gia vị, căng phồng, mịn màng, nhìn là muốn… cắn cho ngập răng luôn.

Bữa cơm có món “chủ đạo” mực cơm nhồi đậu phộng bao giờ cũng thăng hoa thành… bữa tiệc. Mỗi miếng mực là tổng hòa những hương những vị vừa lạ vừa quen. Đậu phộng thì ai cũng biết, hành tím thì ai cũng rành. Nhưng hai thứ ấy “phối” cùng miếng mực mềm mại, ngọt lừ, “hợp” cùng lá rau húng thơm thầm lại cho một hương vị mới mẻ, nồng nàn khó tả. Hết mực rồi, chan chút nước um mực đặc quánh nổi váng dưới đáy xoong cũng khiến chén cơm “đi” vào dạ dày một cách ngon lành.

Chị Hai lên phố học, mẹ hay lọ mọ mua mực cơm đánh bắt từ biển quê nhà gởi cho chị. Nghe chị khoe có lần sinh nhật đứa bạn thân chánh hiệu thành phố, chị đóng góp cho bữa tiệc món mực cơm nhồi đậu phộng khiến tụi bạn xuýt xoa khen đứt lưỡi. “Em biết sao hông? Tụi nó nhao nhao lên, phong cho chị danh hiệu… đầu bếp ưu tú. “Chị mà làm món này, đóng hộp, bỏ mối cho mấy quán cơm sinh viên chắc giàu to”, chị nói vui và cười trong veo qua điện thoại. 

Trần Cao Duyên

Ấn tượng khó phai với 'làng nhum' ở Phổ Châu

(iHay) “Làng Nhum” là tên gọi khác của làng Châu Me, xã Phổ Châu (H. Đức Phổ, Quảng Ngãi) do du khách đặt vì đây là nơi sản sinh các món nhum nổi tiếng.

Sơ chế nhum

Khách về biển Châu Me, thấy ghi trên menu các món ăn có tên “nhum” là gọi… đại bởi vì lạ, ăn cho biết (và sau “biết” là ghiền). Thật ra, đó là những con nhum được đánh bắt từ những ngày hè gay gắt vừa mới đi qua. Chúng được cấp đông kỹ càng trong tủ lạnh nên vẫn còn vẹn nguyên hương vị. Và nghe chừng cái nắng, cái gió của tháng tư, tháng năm cũng còn phảng phất trên từng sớ thịt nhum.

Con nhum mình tròn, vỏ cứng như vỏ ốc, có gai nhọn và dài tua tủa quanh thân nên còn được gọi là nhím biển. Quê hương của nhum là những rặng đá ngầm cách bờ khoảng nửa hải lý, nơi quần tụ các loài rong là thức ăn của nhum. Những người khai thác nhum ở xã bãi ngang Phổ Châu cho biết họ lặn xuống khu vực có nhum, lặng lẽ tiếp cận, vừa bập móc sắt vào thân nhum vừa giật mạnh. Con nhum không kịp… trở tay nên bị dính ngay vào móc. Nếu động tác giật hơi chậm, không đồng thời với động tác bập, con nhum phản ứng tự vệ, bám riết trên đá. Dù bộ “áo giáp” của chúng đã bể nhưng đố ai mà gỡ cho ra.

Khi nhum được đưa vào bờ, những “người Việt ăn kiểu Nhật” tranh mua, bổ đôi con nhum, gạt bỏ tạp chất, cho chanh, muối, bột ngọt và mù tạt vào khuấy đều rồi ăn sống ngay tại bãi. Họ nói ăn vậy mới “đỉnh”. Vào dạ dày, thịt nhum “đi” trực tiếp vào huyết quản, bổ vô cùng.

Có thể xào hoặc trộn thịt nhum với trứng vịt chưng mặn để ăn cơm. Nhiều gia đình nghỉ mát gọi hai món này cho bữa tối, bọn trẻ ăn không kịp xúc cơm. Còn người lớn thì kêu bia lia chia vì "mấy món này ngon quá".

Cũng có thể um thịt nhum với bắp chuối chát và cây chuối non… Đây là một “biến tấu” của nhum, được ghi nhận là tạo mùi hương đồng nội nhẹ nhàng bên cạnh mùi hương biển đậm đà.

Nhum trộn hàu rồi đổ chả lại là món khoái khẩu khác. Món này, thịt nhum bao bọc con hàu. Khi nhai, nghe cái bụp, thấy beo béo là biết con hàu đã vỡ ra. Lúc đó, nhum cũng “lên tiếng” bằng cái ngòn ngọt, thơm thơm mùi rong non nghe đã lắm.

Để tận hưởng vị mặn ngọt bùi béo thì gọi một tô mắm nhum ăn với bún tươi và một ít thịt ba chỉ với vài loại rau sống. Món này “trơn” cổ lắm, chỉ nên ăn một chén thôi, còn để bụng lai rai vài “thể loại” nhum khác nữa.

Bên cạnh những món vừa kể, giới lai rai còn “truyền tụng” rằng tới “làng nhum” chơi mà ra về trong bụng không có chút cháo nhum thì coi như chưa tới. Hương vị của món này rất đặt biệt, không thể lẫn với bất cứ món hải sản nào, bởi nếu lắng nghe, người ăn có thể nhận ra vị ngọt thanh của ốc, của sò điệp, vị ngọt dịu của tôm, cua phảng phất hương biển tanh nồng. Một bát cháo nhum “chuẩn làng nhum” phải được ăn cùng với cải cay xắt nhỏ. Thịt nhum hòa vào gạo nấu nhuyễn tan trên đầu lưỡi nhưng đọng rất lâu trong “hồn” ẩm thực sau một lần thưởng thức cháo nhum.

Một ông khách vui tính ca ngợi rằng húp vài chén cháo nhum trong và sau chầu nhậu thấy nhẹ cái đầu, chất cồn trong bia rượu len lén tan đâu mất. Rồi ông ta cười khà khà, dí dỏm nói giờ bàn mình “làm” lại từ đầu đi, chớ về nhà mà tỉnh queo như vầy, vợ ngạc nhiên hỏi “bữa nay anh chỉ ăn thôi hả” thì… kỳ lắm.

Trần Cao Duyên

Trở về tuổi thơ cùng tiếng sáo diều đồng quê Hải Phòng

Hè về, hãy đến với đồng quê huyện Thủy Nguyên (Hải Phòng) để tận hưởng gió mát, hương vị đồng quê và đặc biệt là thú vui chơi sáo diều, trò chơi sẽ mang bạn trở về với tuổi thơ.

Thả sáo diều trên đồng quê Thủy Nguyên, Hải Phòng

Theo VTV

Lạc giữa rừng thị cổ Đồ Sơn mùa quả chín

Đến Ngọc Xuyên, Đồ Sơn (Hải Phòng) vào mùa thị chín, bạn không cần phải niệm thần chú mà vẫn có thể tìm thấy những quả thị cực thơm ngon.

Theo VTV

"Đột nhập" vườn bưởi trăm tuổi ở Yên Bái

Cùng về xã Đại Minh (Yên Bái) ghé thăm một gia đình trồng bưởi lâu năm, tìm hiểu loại bưởi thơm ngon nức tiếng Đoan Hùng được trồng nơi đây.

Theo VTV

Về Quảng Trị tìm hiểu cách làm đàn Ta Lư truyền thống

Cùng đồng hành Trung Đức và Việt Hoàng về xã Tà Rụt, Đakrông, Quảng Trị tìm hiểu cách làm đàn Ta Lư truyền thống.

Theo VTV

Tát vọt bắt cá ngày hè ở Nam Định

Nếu tìm một phương pháp đánh cá làng quê vừa mang lại niềm vui, tiếng cười và cả sức khỏe thì tát vọt chính là phương pháp hiệu quả

Theo VTV

Một ngày dạo chơi làng "tơ vàng giăng kín lối"

Cùng ghé thăm làng Cổ Chất, xã Phương Đình, huyện Trực Ninh (Nam Định) để tìm hiểu nghề ươm tơ truyền thống nơi đây.

Theo VTV

Thả diều đêm, thú chơi lạ ở làng Song Vân

Không chỉ là một thú vui, người dân làng Song Vân, huyện Tân Yên (Bắc Giang) còn chơi diều sáo vào ban đêm, với tác dụng độc đáo không nơi đâu có.

Theo VTV

Ra khơi Cẩm Phả bắt con vật có 3 trái tim

Nếu có dịp đến Cẩm Phả, Quảng Ninh bạn đừng bỏ lỡ cơ hội cùng ngư dân nơi đây ra khơi bắt bạch tuộc nhé!

Theo VTV

Khám phá làng trám đen Vân Xuyên

Là một làng quê thuần nông trồng lúa lâu đời của tỉnh Bắc Giang, nhưng Vân Xuyên lại được biết đến với loại quả đặc sản - trám đen.

Theo VTV