Đọt mây nướng, lá nhíp xào - món ăn đặc sản, lạ miệng ở Bình Phước

Huyền Thanh (Tổng hợp) 

(Dân Việt) Đọt mây nướng than hoa ăn đăng đắng nhưng sau đó vị ngọt sẽ lan tỏa nơi cổ họng, lá rau nhíp dẻo, ngọt và bùi là những đặc sản quen mà lạ ở vùng đất Bình Phước.

Đọt mây
Đọt (ngọn) mây vốn là nguyên liệu để chế biến các món ăn trong bữa cơm hằng ngày của đồng bào S’tiêng tại Bình Phước. Với vị ngọt, đắng, bùi, béo lại giàu chất dinh dưỡng, đây là món ăn nhanh chóng hút hồn du khách và trở thành một món đặc sản mà khách du lịch tới Bình Phước đều thích thú.
Cây mây thuộc họ cau, gồm nhiều loại khác nhau, nhưng chỉ có loại mây trắng là được ưa dùng. Chúng có thân dạng dây, dài hàng chục mét. Người ta lấy đọt bằng cách rút sợi mây xuống để hái. Ngày nay, mua đọt mây khó hơn trước đây vì rừng khan hiếm.
 

Đọt mây nướng than hoa - món ăn nhiều người ưa thích khi đến Bình Phước.

Đọt mây nướng trên than hoa có lẽ giữ được hương vị hơn cả. Đọt mây thường được nướng lên rồi chấm với muối hột dầm ớt hiểm (ớt thóc) có vắt chút nước chanh. Khi ăn đọt mây không thấy dai mà thơm giòn. Món nướng ăn có vị đắng hơn xào, nhưng chính vì đắng mới cảm nhận được độ ngọt của đọt mây. Nếu ăn xong một đọt mây, húp thêm một muỗng canh thụt (hay còn gọi là canh bồi, canh đại ngàn) thì còn ngon vô cùng. Ăn xong, đọt mây đọng lại ở cổ họng vị the the đắng, ngọt bùi và mát, một hỗn hợp đắng, bùi, nhôn nhốt chua; cứ đượm giọng mãi.
Lá nhíp
Khi trào lưu thưởng thức các món ăn vùng núi rừng ngày càng phát triển thì những thứ rau rừng tự nhiên như rau nhíp lại trở thành đặc sản, được xem như thứ rau sạch hương vị lạ thu hút thực khách từ miền ngược tới miền xuôi.
Lá nhíp, rau nhíp khá phổ biến ở Bình Phước và có thể mua ở hầu hết các phiên chợ. Màu sắc lá cũng biến đổi theo từng quy trình sinh học, khi còn non có màu đỏ gạch, thêm chút tuổi sẽ có màu vàng nhạt, xuân sắc nhất là màu xanh non, về già là xanh đậm. Đây là loài rau của tự nhiên, mọc quanh năm nhưng ngon nhất là sau khoảng 5-6 trận mưa đầu mùa.
 

Lá rau nhíp khi nấu lên sẽ có vị bùi bùi rất hấp dẫn. Ảnh: I.T

Khi nấu chín, lá có vị dẻo, ngọt và bùi. Không chỉ thơm ngon, lá nhíp còn cung cấp nhiều năng lượng, giúp phục hồi sức khoẻ. Ngoài dùng để nấu canh thụt, rau nhíp còn được các quán ăn, nhà hàng biến chế thành nhiều món ăn hấp dẫn như: lá nhíp xào với thịt bò, lòng gà, nấu lẩu, nấu canh với cá, tôm…
Để chế biến món ăn này, rau nhíp nhặt bỏ những lá sâu, rửa sạch, để ráo, vò sơ. Tỏi củ bóc vỏ, bằm sơ, sau đó xào với dầu nóng, rồi cho rau nhíp vào đảo nhanh tay rồi cho thịt bò đã được xào sẵn vào rồi rắc tiêu thơm nức. Khi ăn, bạn sẽ cảm nhận được cả hương vị của núi rừng cứ thấm đẫm nơi đầu lưỡi. 

Đặc sản ve sầu ngon nức tiếng ở Bình Phước

Ve sầu chiên thơm nức, có vị bùi ngậy và giòn tan trong miệng, là món ăn được người dân Bình Phước ưa thích mỗi dịp Hè về."

Ở Bình Phước vào mỗi mùa hè, ve sống nhiều trên các cây điều, chôm chôm hoặc cây rừng. Khi trời sẩm tối là lúc những con ve sầu lột xác từ ấu trùng để trưởng thành và quá trình này diễn ra rất ngắn.

Nếu muốn có món ăn này, người dân phải chọn đúng thời điểm chúng tách mình khỏi lớp vỏ ban đầu, bởi khi lột xác những con ve sầu thân rất mềm, gọi là ve sầu sữa. Chỉ sau khi lột xác khoảng 30 phút, cánh khô cứng lại, ăn sẽ không ngon.

Người Bình Phước coi ve sầu chiên giòn là đặc sản và thường dùng đãi khách.

Ve sầu được chế biến thành nhiều món như nấu cháo, chiên bột, xào hành và ngon nhất phải kể đến chiên giòn. Sau khi bắt được ve, người dân cho vào túi buộc kín lại, đem về rửa sạch trong nước muối loãng để chúng không mọc cánh mà thoát xác được.

Để không bị ngộ độc, sau khi ngâm nước muối, ve lại được nhúng qua nước sôi rồi rửa sạch bằng nước lạnh. Trên bếp lửa rực hồng, người ta cho những con ve sầu vào chảo dầu nóng, khi thấy chúng chuyển sang màu vàng là đã chín.

Những con ve thân vàng óng tỏa mùi thơm nức được ăn kèm với các loại rau thơm và chấm cùng nước mắm tỏi ớt. Cho vào miệng, bạn sẽ cảm nhận vị béo ngậy và giòn tan cùng mùi thơm lan tỏa.

Thịt ve sầu thơm hơn dế hay cào cào. Ve sầu chiên giòn được bán ở chợ Đồng Xoài, giá khoảng 150.000 đồng một kg.

Theo VNE

Những đặc sản Bình Phước ngon quên lối về

Đến Bình Phước, người ta không chỉ được thăm thú những cảnh đẹp, tìm hiểu văn hóa người dân nơi đây mà còn bị say mê bởi những món đặc sản ngon không thể chối từ.

Hạt điều và những món ngon từ hạt điều

00:02 / 03:48

Đang phát

Bình Phước là địa danh được biết đến như vùng thủ phủ của cây điều. Cũng có nhiều nơi trồng cây điều khác như Daklak, Đồng Nai, Bình Dương,… nhưng diện tích không lớn bằng cũng như sản lượng hàng năm không đâu bằng vùng Bình Phước. Hạt điều đã trở thành một đặc sản Bình Phước không thể không mua về làm quà của du khách.

Hiếm có loại hạt nào được sử dụng trong chế biến các món ăn nhiều như hạt điều, từ các món mặn cho đến bánh. Thế nhưng hầu hết các tín đồ hạt điều đều cho rằng chỉ rang lên bằng than củi mới có thể giữ trọn hương vị tự nhiên tuyệt vời cho hạt điều.

Bánh hạt điều là đặc sản khác từ hạt điều được khách du lịch tới Bình Phước được ưa thích. Nguyên liệu chính để làm bánh hạt điều là hạt điều, bột nổi, bột quế, trứng gà, đường, bột mì, một chút dầu ăn.

Bánh hạt điều khi chín sẽ có màu vàng của trứng, màu trắng của bột, kết hợp với mùi thơm và vị giòn tan của hạt điều, mùi thơm của bột quế, vị ngọt của đường, vị béo của dầu ăn rất hấp dẫn.

Tuy hạt điều là sản phẩm chính của cây điều, nhưng trẻ con Bình Phước vẫn thích ăn những trái điều mọng nước, chín vàng để chấm muối ớt, vừa ăn vừa sặc mà thấy thú vị. Hơn nữa người dân nơi đây dùng trái điều để làm gỏi rất ngon, vị chua chua ngọt ngọt được thêm một chút gì đó mặn mà của gia vị, rồi lại thêm miếng tôm, miếng thịt là được một món ăn lạ mắt, lại rẻ.

Ve sầu sữa chiên giòn

Vào mùa hè, khi ve bắt đầu lột xác, người ta thường rủ nhau đi bắt ve về làm món ve sầu chiên. Sau khi bắt ve, người ta bỏ ve vào túi ni – lông rồi bịt kín lại và mang đi chiên (rán) giòn. Bắc một chảo dầu lên bếp, đợi dầu sôi lên, nhanh tay bỏ ve vào. Khi ve vàng và tỏa mùi thơm là ve đã chín. Món ve sầu chiên giòn thường ăn kèm với ra sống và nước mắm tỏi ớt.

Những con ve vàng óng, béo ngậy và giòn tan cùng với hương thơm rất cuốn hút và hấp dẫn.Ve chiên thường ăn cùng với rau sống và nước mắm tỏi ớt. Chắc chắn thực khách sẽ bị mê hoặc bởi hương vị béo ngậy, giòn tan đầy hấp dẫn ấy của đặc sản Bình Phước này.

Đọt mây nướng

Đọt mây là một món ăn không thể thiếu trong bữa cơm của người đồng bào S’Tiêng và đã trở thành một đặc sản Bình Phước, nhất là món mây nướng than củi. Đọt mây nướng dưới than củi hồng, thơm thơm, ngầy ngậy.

Ăn đọt mây, bạn sẽ cảm thấy đăng  đắng nhưng một lúc sau sẽ thấy vị ngọt, mát nơi cuống họng. Chấm đọt mây với muối ớt the nồng cộng thêm chút chanh, bạn đã tìm được ngũ vị tinh túy trên đời. Không chỉ vậy ăn đọt mây còn trị được chứng chướng bụng, đầy hơi và giải rượu.

Heo thả rông

Heo thả rông là đặc sản của sóc Bom Bo (huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước) được nhiều du khách biết đến. Đây là loại heo được nuôi bán hoang dã, hoàn toàn không dùng thức ăn chế biến nên chất lượng thịt ngon, ít mỡ. Loại heo nuôi thả rong này còn được gọi bằng nhiều tên khác như: Heo tộc, heo do đồng bào nuôi…

Heo được nuôi bán hoang dã: ban ngày, chúng được thả rong và tự tìm thức ăn từ các loại rau, củ và những thứ gì tìm được; ban đêm, chúng trở về nhà chủ. Heo thả rông vận động suốt ngày và ăn nhiều chất xơ nên heo gần như không có mỡ, thịt ngọt và dai.

Thịt heo làm sạch, để nguyên da ướp với gia vị rồi nướng trên than hồng là món được xem là ngon nhất trong các cách chế biến thịt heo thả rông. Thịt heo nướng ăn kèm với chuối chát, rau sống, nhất là rau rừng được hái ở chân núi Bà Ra hay rừng Bù Gia Mập càng ngon.

Lá nhíp

Ở Bình Phước mua lá nhíp dễ hơn mua đọt mây. Các phiên chợ huyện và dọc đường về buôn sóc của đồng bào S’tiêng là địa điểm dễ tìm mua. Lá nhíp non có màu đỏ phớt, dưới cuống lá màu xanh. Khi nấu chín, lá có vị dẻo, ngọt và bùi. Không chỉ thơm ngon, lá nhíp còn cung cấp nhiều năng lượng, giúp phục hồi sức khoẻ.

Ngoài dùng để nấu canh thụt, bây giờ lá nhíp còn được các quán ăn, nhà hàng biến chế thành nhiều món ăn hấp dẫn như: Lá nhíp xào với tỏi, lá nhíp xào thịt bò, lòng gà, nấu lẩu, nấu canh với cá, tôm…

Tết Mậu Tuất này, chẳng cần đi đâu xa, các bạn ở Hà Nội cũng có thể tới nếm thử những món ăn đặc sản của Bình Phước ngay tại chương trình "Sắc thái văn hóa Bình Phước", được tổ chức tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam ngày 24 - 25/2/2018 (tức mồng 9 - 10 Tết). Ngoài ra, còn có rất nhiều hoạt động vui chơi văn hóa khác đang chờ đón bạn đấy!

Theo Hà Mi (Tổng hợp); Nguồn video: Nông Nghiệp Sạch (Khám Phá)

8 đặc sản ngon "tuyệt cú mèo" nhất định phải thử khi tới Bình Phước

Không chỉ có những cánh rừng cao su bạt ngàn, nơi đây còn có nhiều món ăn làm nức lòng du khách.

Gỏi trái điều

Những trái điều vàng ươm, lúc lĩu trên cành tỏa mùi thơm ngát cả khu vườn khiến ai ấy đều thích thú. Ban đầu, hạt điều mới là sản phẩm chính nên người ta thường vứt trái điều đi; tuy nhiên, sau này người ta đã biết tận dụng những quả điều để làm nên món gỏi vô cùng thơm ngon. Vị chua ngọt của quả điều là thứ nước trộn tuyệt vời cho món gỏi. Chỉ cần cho thêm thịt, tôm, rau, đậu phộng... vào trộn cùng là đã tạo nên một hương vị rất độc đáo, hấp dẫn.

Bánh, kẹo hạt điều

Từ hạt điều có thể chế biến ra nhiều món bánh, kẹo rất ngon, như bánh khoai lang tím hạt điều, bánh chuối hạt điều hay caramen hạt điều. Những chiếc bánh xinh xắn như thế này sẽ là lựa chọn hay để làm quà cho bạn bè và người thân.

Hạt điều rang muối

Hạt điều rang muối là món khoái khẩu của nhiều người, bởi ương vị thơm ngon, đậm đà của hạt điều vẫn còn được giữ nguyên trong lớp vỏ. Phần hạt giòn tan, bùi bùi thêm chút vị mặn mặn của muối bên ngoài khiến cho thực khác sẽ có cảm giác càng ăn càng nghiện.

Heo thả rong

Thịt heo thả rong này thường được nướng hay đem đi quay, cho độ ngon miễn bàn. Khi chế biến xong, lớp bì giòn rụm, từng thớ thịt săn lại thấm chắc gia vị, nếu cuốn cùng với một ít rau rừng nữa thì ngon tuyệt.

Cơm lam

Nếu chưa có dịp ra Bắc ăn cơm lam thì du khách có thể đến Bình Phước để thử món ăn này. Cơm có vị bùi, dẻo, mang mùi thơm đặc trưng của ống tre nướng. Người ta có thể dọn cơm lam ra ăn cùng với thịt heo rừng nướng hay thịt gà, nhưng ngon nhất vẫn là ăn với muối vừng hoặc muối mè. Hơn nữa ở Bình Phước có món cơm lam chiên rất lạ, rất đáng để ăn thử.

Ve sầu sữa chiên giòn

Vào mùa hè, khi ve bắt đầu lột xác, người ta thường rủ nhau đi bắt ve về làm món ve sầu chiên. Những chú ve lúc này béo múp, nhiều sữa, cho vào chảo dầu chiên đến khi chín vàng sẽ tỏa ra mùi thơm rất hấp dẫn. Ve chiên thường ăn cùng với rau sống và nước mắm tỏi ớt. Chắc chắn thực khách sẽ bị mê hoặc bởi hương vị béo ngậy, giòn tan đầy hấp dẫn ấy.

Đọt mây nướng

Đọt mây là một món ăn không thể thiếu trong bữa cơm của người đồng bào S’Tiêng ở Bình Phước, nhất là món mây nướng than củi. Ăn đọt mây, bạn sẽ cảm thấy đăng  đắng nhưng một lúc sau sẽ thấy vị ngọt, mát nơi cuống họng.

Rượu cần

Rượu cần S’Tiêng không chỉ là thức uống đơn thuần mà nó gắn chặt với đời sống văn hóa, tâm linh, tín ngưỡng, không thể thiếu trong lễ hội và những nghi lễ có mang ý nghĩa dấu mốc của đời người.

 

Theo Ngọc Phạm (tổng hợp) (Dân Việt)

8 đặc sản ngon "tuyệt cú mèo" nhất định phải thử khi tới Bình Phước

Không chỉ có những cánh rừng cao su bạt ngàn, nơi đây còn có nhiều món ăn làm nức lòng du khách.

Gỏi trái điều

 

Những trái điều vàng ươm, lúc lĩu trên cành tỏa mùi thơm ngát cả khu vườn khiến ai ấy đều thích thú. Ban đầu, hạt điều mới là sản phẩm chính nên người ta thường vứt trái điều đi; tuy nhiên, sau này người ta đã biết tận dụng những quả điều để làm nên món gỏi vô cùng thơm ngon. Vị chua ngọt của quả điều là thứ nước trộn tuyệt vời cho món gỏi. Chỉ cần cho thêm thịt, tôm, rau, đậu phộng... vào trộn cùng là đã tạo nên một hương vị rất độc đáo, hấp dẫn.

Bánh, kẹo hạt điều

 

Từ hạt điều có thể chế biến ra nhiều món bánh, kẹo rất ngon, như bánh khoai lang tím hạt điều, bánh chuối hạt điều hay caramen hạt điều. Những chiếc bánh xinh xắn như thế này sẽ là lựa chọn hay để làm quà cho bạn bè và người thân.

Hạt điều rang muối

 

Hạt điều rang muối là món khoái khẩu của nhiều người, bởi ương vị thơm ngon, đậm đà của hạt điều vẫn còn được giữ nguyên trong lớp vỏ. Phần hạt giòn tan, bùi bùi thêm chút vị mặn mặn của muối bên ngoài khiến cho thực khác sẽ có cảm giác càng ăn càng nghiện.

Heo thả rong

 

Thịt heo thả rong này thường được nướng hay đem đi quay, cho độ ngon miễn bàn. Khi chế biến xong, lớp bì giòn rụm, từng thớ thịt săn lại thấm chắc gia vị, nếu cuốn cùng với một ít rau rừng nữa thì ngon tuyệt.

Cơm lam

 

Nếu chưa có dịp ra Bắc ăn cơm lam thì du khách có thể đến Bình Phước để thử món ăn này. Cơm có vị bùi, dẻo, mang mùi thơm đặc trưng của ống tre nướng. Người ta có thể dọn cơm lam ra ăn cùng với thịt heo rừng nướng hay thịt gà, nhưng ngon nhất vẫn là ăn với muối vừng hoặc muối mè. Hơn nữa ở Bình Phước có món cơm lam chiên rất lạ, rất đáng để ăn thử.

Ve sầu sữa chiên giòn

 

Vào mùa hè, khi ve bắt đầu lột xác, người ta thường rủ nhau đi bắt ve về làm món ve sầu chiên. Những chú ve lúc này béo múp, nhiều sữa, cho vào chảo dầu chiên đến khi chín vàng sẽ tỏa ra mùi thơm rất hấp dẫn. Ve chiên thường ăn cùng với rau sống và nước mắm tỏi ớt. Chắc chắn thực khách sẽ bị mê hoặc bởi hương vị béo ngậy, giòn tan đầy hấp dẫn ấy.

Đọt mây nướng

 

Đọt mây là một món ăn không thể thiếu trong bữa cơm của người đồng bào S’Tiêng ở Bình Phước, nhất là món mây nướng than củi. Ăn đọt mây, bạn sẽ cảm thấy đăng đắng nhưng một lúc sau sẽ thấy vị ngọt, mát nơi cuống họng.

Rượu cần

 

Rượu cần S’Tiêng không chỉ là thức uống đơn thuần mà nó gắn chặt với đời sống văn hóa, tâm linh, tín ngưỡng, không thể thiếu trong lễ hội và những nghi lễ có mang ý nghĩa dấu mốc của đời người.

Theo Dân Việt

Khám phá 6 đặc sản ăn một lần nhớ mãi ở Bình Phước

Hạt điều, rau nhíp, đọt mây hay thịt lợn thả rong là những món ăn đặc sản Bình Phước khiến người đi xa nhớ mãi.

Hạt điều

Hạt điều là đặc sản nổi tiếng và phổ biến nhất ở Bình Phước. Có thể nói, nhắc đến Bình Phước là nhắc tới những hecta trồng điều rộng mênh mông, cùng với những sản vật từ loại nông sản đặc biệt này. Hạt điều Bình Phước không chỉ nổi tiếng trong nước mà còn được xuất khẩu ra nước ngoài và trở thành thương hiệu của nơi đây.

Khi tới Bình Phước, bạn có thể lựa chọn rất nhiều món quà mang về, hoặc thưởng thức tại chỗ như hạt điều rang muối, kẹo hạt điều, gỏi hạt điều, bánh hạt điều... mà chắc chắn là hương vị sẽ độc đáo và đậm đà hơn nhiều nếu mua ở nơi khác. Bánh hạt điều được làm từ hạt điều, bột nổi, bột quế, trứng gà, đường, bột mì, một chút dầu ăn, có màu vàng của trứng, màu trắng của bột, kết hợp với mùi thơm và vị giòn tan của hạt điều, mùi thơm của bột quế, vị ngọt của đường, vị béo của dầu ăn rất hấp dẫn.

Hạt điều rang muối thì giản dị hơn, giòn tan và giữ được hương vị lâu hơn hạt điều vùng khác. Ngoài ra, bạn có thể thưởng thức gỏi hạt điều ngay tại các nhà hàng ở Bình Phước. Được sử dụng thay thế cho lạc nhưng hạt điều khi làm nộm, gỏi có mùi vị bùi bùi, béo béo độc đáo, khó quên hơn.

Ve sầu sữa

Người Bình Phước coi ve sầu sữa chiên giòn là đặc sản không nơi nào có được và thường dùng đãi khách. Ở Bình Phước vào mỗi mùa hè, ve sống nhiều trên các cây điều, chôm chôm hoặc cây rừng. Khi trời sẩm tối, khoảng 17-18h, là lúc những con ve sầu lột xác từ ấu trùng để trưởng thành và quá trình này diễn ra rất ngắn. Chỉ sau khi lột xác khoảng 30 phút, cánh khô cứng lại, ăn sẽ không ngon. Và những con ve lột xác này gọi là ve sầu sữa. Người dân thu hoạch chúng và chế biến thành món ăn.

Ve sầu được chế biến thành nhiều món như nấu cháo, chiên bột, xào hành nhưng ngon nhất vẫn là ve sầu sữa chiên giòn. Sau khi bắt, người ta cho ve vào túi buộc kín lại, đem về rửa sạch trong nước muối loãng để chúng không mọc cánh mà thoát xác được, sau đó tiếp tục nhúng nước sôi và rửa nước lạnh để tránh ngộ độc. Trên bếp lửa rực hồng, người ta cho những con ve sầu vào chảo dầu nóng, khi thấy chúng chuyển sang màu vàng là đã chín. Những con ve thân vàng óng tỏa mùi thơm nức được ăn kèm với các loại rau thơm và chấm cùng nước mắm tỏi ớt. Cho vào miệng, bạn sẽ cảm nhận vị béo ngậy và giòn tan cùng mùi thơm lan tỏa, gần giống như món nhộng nhưng vị lạ miệng hơn.

Thịt lợn thả rong

Đây là đặc sản của sóc Bom Bo (huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước), được nhiều du khách biết đến. Đây là loại heo được nuôi thả, không dùng thức ăn chế biến nên chất lượng thịt ngon hơn, ít mỡ và thường được đồng bào dân tộc nuôi.

Chúng được nuôi theo cách khá đặc biệt, ban ngày được thả vào rừng, tự tìm thức ăn là các loại rau, củ rừng, ban đêm trở về nhà chủ. Lợn nuôi thả, ăn chất xơ nhiều nên hầu như không có mỡ, thịt ngọt hơn và dai hơn. Thịt có thể chế biến làm nhiều món như tẩm ướp và nướng, thịt giả cầy. Thịt lợn nướng ăn kèm với chuối chát, rau sống, nhất là rau rừng được hái ở chân núi Bà Ra hay rừng Bù Gia Mập càng ngon.

Lá nhíp xào

Lá nhíp, rau nhíp khá phổ biến ở Bình Phước và có thể mua ở hầu hết các phiên chợ của các đồng bào. Lá nhíp non có màu đỏ phớt, dưới cuống lá màu xanh. Khi nấu chín, lá có vị dẻo, ngọt và bùi. Không chỉ thơm ngon, lá nhíp còn cung cấp nhiều năng lượng, giúp phục hồi sức khoẻ. Ngoài dùng để nấu canh thụt, rau nhíp còn được các quán ăn, nhà hàng biến chế thành nhiều món ăn hấp dẫn như: lá nhíp xào với thịt bò, lòng gà, nấu lẩu, nấu canh với cá, tôm…

Đọt mây

Đọt mây nướng cũng được du khách rất yêu thích khi tới mảnh đất miền Đông Nam bộ này. Cây mây thuộc họ cau, gồm nhiều loại khác nhau, nhưng chỉ có loại mây trắng là được ưa dùng. Chúng có thân dạng dây, dài hàng chục mét. Người ta lấy đọt bằng cách rút sợi mây xuống để hái. Ngày nay, mua đọt mây khó hơn trước đây vì rừng khan hiếm. Đọt mây thường được nướng để làm món ăn, thường chấm với muối hột dầm ớt hiểm (ớt thóc) có vắt chút nước chanh. Khi ăn đọt mây không thấy dai mà thơm giòn. Ăn xong, đọt mây đọng lại ở cổ họng vị the the đắng, ngọt bùi và mát. Đọt mây rất tốt, được dùng để giải độc rượu, trị đầy hơi, trướng bụng...

Cơm lam

Do là nơi sinh sống của đồng bào các dân tộc nên cơm lam cũng được coi là một trong những đặc sản của nơi đây. Gạo được bỏ trong ống tre, nứa hoặc lồ ô. Gạo có thể là gạo tẻ hay gạo nếp, trộn với các loại đậu để tăng mùi vị. Ống tre được chọn để nấu không quá non cũng không quá già. Sau khi nướng chín cơm, để nguội rồi tước bớt lớp vỏ ống cho thật mỏng để vẫn giữ được lớp "áo" tre. Khi dùng, bạn chỉ cần cắt thành những khúc nhỏ, mùi vị sẽ thêm ngon nếu ăn cùng muối lạc, muối vừng. Cơm lam có vị ngọt tự nhiên của gạo, quyện với mùi thơm của tre nứa./.

Nguồn: ngoisao.net

3 món ngon từ hạt điều ở vùng quê Bình Phước

(LV) - Bình Phước nổi tiếng với những món ngon không trộn lẫn với những vùng quê khác. Tuy nhiên nhắc đến Bình Phước không thể không nhắc đến những đặc sản từ hạt điều, tiêu biểu: gỏi trái điều, bánh hạt điều, hạt điều rang muối.

Gỏi trái điều

Ai đã từng đi hoặc đã nghe tới Bình Phước thì chắc chắn cũng biết rằng ở đây vốn là nơi của rừng cao su bạt ngàn hay vườn điều với những trái trĩu quả. Tuy sản phẩm chính đó là những hạt điều nhưng trẻ con nơi đây vẫn thích ăn những trái điều mọng nước, chín vàng để chấm muối ớt, vừa ăn vừa sặc mà thấy thú vị.

Hơn nữa người dân nơi đây dùng trái điều để làm gỏi rất ngon, vị chua chua ngọt ngọt được thêm một chút gì đó mặn mà của gia vị, rồi lại thêm miếng tôm, miếng thịt là được một món ăn lạ mắt, lại rẻ.

Bánh hạt điều

Bánh hạt điều là đặc sản khác từ hạt điều được khách du lịch tới Bình Phước được ưa thích. Nguyên liệu chính để làm bánh hạt điều là hạt điều, bột nổi, bột quế, trứng gà, đường, bột mì, một chút dầu ăn.

Bánh hạt điều khi chín sẽ có màu vàng của trứng, màu trắng của bột, kết hợp với mùi thơm và vị giòn tan của hạt điều, mùi thơm của bột quế, vị ngọt của đường, vị béo của dầu ăn rất hấp dẫn.

Hạt điều rang muối

Là vùng đất chuyên trồng điều vì thế hạt điều rang muối Bình Phước luôn giữ được nguyên vỏ lụa, vị ngọt, hương thơm đậm đà. Khi ăn hạt điều giòn tan và giữ được hương vị lâu hơn hạt điều vùng khác.

Vỏ lụa là lớp vỏ mỏng màu loang lổ nâu đôi khi pha nhiều sắc trắng là lớp phân cách giữa nhân hạt điều ăn được và lớp vỏ cứng bảo vệ bên ngoài. Trong quy trình bóc tách hạt điều lấy nhân, khâu bóc tách lớp vỏ lụa này là một trong những khâu phức tạp nhất bởi rất dễ làm vỡ hạt gây giảm giá trị đáng kể cho sản phẩm. Tuy nhiên đối với hạt điều rang muối, việc bóc lớp vỏ này thực sự không khó, đặc biệt là với cách xử lý của đội ngũ rang mộc lành nghề. Đây cũng là nguyên nhân người tiêu dùng dành nhiều thiện cảm cho loại hạt này.

Quỳnh Trâm

Kỳ thú với "lá bột ngọt" trên rừng!

Thật kỳ diệu! Mẹ thiên nhiên đã tinh nghịch giấu một hợp chất tự nhiên, chứa tư vị nửa như thịt gà nửa như bột ngọt trong đọt cây rừng lá thấp.

Bởi theo ông, ăn uống không cẩn thận sẽ tự đầu độc mình. Một ví dụ đơn giản nhất, lạm dụng bột ngọt (chất điều vị E 621) trong nêm nếm, lâu dài sẽ làm sút giảm trí nhớ, “lụt” lưỡi và nhiều tai hại đáng kể khác. Nhưng khốn khổ thay, thói quen cần mấy muỗng bột nêm cứ trói buộc người ta dai dẳng.“Dân mình cứ chết dần trên đống thuốc! Họ quên mất câu: Nam dược trị nam nhân!”, thầy tôi thở dài, than vãn giữa đêm khuya.

Lên rừng tìm lá

Làm sao thoát khỏi “hội chứng nhà hàng Tàu” mà vẫn đảm bảo mùi vị thực phẩm ngon lành, kinh tế? - “Hãy đi học người thượng”, ông đáp gọn.

Bình minh chốn núi rừng Madagui, huyện Đạ Hoai, tỉnh Lâm Đồng thật trong trẻo. Sương mờ lãng đãng vây quanh những tán cây rừng, phủ mờ mặt suối… Vọng vang tiếng chim ríu rít hoan ca. Tha hồ mà dạo bước hoặc leo trèo tìm mỏm đá vôi ưng ý chụp hình tự sướng. Người xì - phố mà, nhún nhảy khoảng 15 - 20 phút đã bắt đầu thở dốc và bụng nghe kiến bò chộn rộn - đói.

Chúng tôi, đặc biệt chú ý đến cái tên rau nhíp trong thực đơn “cá suối - rau rừng” ở đây. Bởi vì, nghe giới thiệu, mùi vị nó ngọt nửa giống thịt gà ta nửa giống bột ngọt… xịn. Vậy là, háo hức gọi luôn 2 dĩa: rau nhíp xào tỏi, rau nhíp xào thịt bò để cùng cảm chứng.

Từng chiếc lá non có màu hồng nhạt, thon dài tựa lá xoài non. Tuy nhiên, nó thoảng mùi hăng nhẹ đặc trưng, khá giống mùi lá mãng cầu xiêm non. Dân gian thường gọi “hôi nỉ”.

Người S'tiêng Bình Phước còn dùng cả lá bép dày dày, mang về giã ra, ủ cho lên men mới cho vào các món nước.

Nhấm nháp chầm chậm, nghe hậu vị ngọt thanh lưu luyến khá lâu nơi vòm họng. Thật kỳ diệu! Mới biết mẹ thiên nhiên đã tinh nghịch giấu một hợp chất tự nhiên, chứa tư vị nửa như thịt gà nửa như bột ngọt trong đọt cây rừng lá thấp.

Tên gọi thông dụng của nó là lá bép (tên khoa học: Gnetum gnemon L, tên gọi khác: rau lá bét, rau nhíp, rau danh, rau gắm…) Quyển "Những kỷ niệm ở rừng miền Đông" do NXB. Quân đội nhân dân ấn hành, kể lại, chính lá bép đã nuôi sống hàng trăm anh bộ đội bị lạc rừng Bình Phước, thời kháng chiến chống Mỹ. Cạn lương thực, họ đành tìm bứt lá rừng ăn cầm hơi suốt một tuần. Mặc dù, họ cũng chẳng biết đó là thứ lá gì. Sau này, dân địa phương mới bảo họ đã may mắn gặp được lá bép.

Tương tự, ông Nguyễn Ngọc Sơn nguyên cán bộ tiểu đoàn 186 - quân khu 6, cùng đồng đội cũng lót dạ nhờ lá bép, trên cánh rừng miền Đông - Tây Nguyên, suốt nhiều ngày. Phim tài liệu Trường Sơn hùng tráng do hãng TFS sản xuất, trong tập 10 (Hào hùng trong gian khổ), ông Sơn có kể lại câu chuyện cảm động này.

Hí hửng mua ngay một bó lá to đùng mang về báo cáo thành tích với thầy. Nào ngờ, ông chỉ mỉm cười… hà tiện, nói: Mới vén được một góc tư của lá thiên líu tíu thảo thôi. Muốn học tiếp phải lên sóc Bom Bo.

Về sóc học khôn

Đã phóng lao thì phải theo lao. Bởi, một nửa của sự thật đâu hẳn là sự thật. Vậy là, nhóm chúng tôi lại khăn gói về cùng các dân tộc anh em, từng có công chở che nuôi nấng bao cán bộ ta.

Gặp anh Điểu Khuê, cưỡi chiếc xe Wawe Trung Quốc cùi, vai mang bình xịt thuốc hướng về mấy rẫy điều, chúng tôi mừng rỡ vô cùng. Vội nhờ anh dẫn đi tìm cái lá có vị ngọt như bột nêm, để chụp hình làm tư liệu, họ Điểu nhanh nhảu đáp. : “Ơ, là lá bờ -nhàu”. Nhưng buổi sáng đó anh bận đi xịt thuốc thuê trong vườn điều. Chiều, anh mới làm hướng dẫn viên được. Điểu ra giá chính thức, không cò kè thêm bớt: 500.000 đồng. Kể như… nhắm mắt nuốt trọn một tô phở bò Kobe vậy!

Được cái, anh chàng S'tiêng có đôi mắt màu nâu đỏ này, khuyến mãi thêm nhiều thông tin quý giá về lá bờ - nhàu: có loại lá bầu, loại lá dài. Trộn chung 2 thứ lại, sẽ thơm ngon hơn. Đặc biệt, nó rất hợp với các món nước chứa chút ít tinh bột như canh thụt (khoai mài/củ chụp, đọt mây, nhái…) cháo bồi (nếp hoặc gạo, thịt gà, muối…).

“Có mùi gạo/nếp hoặc củ mài, củ chụp nhựa lá sẽ “chạy” ra chất ngọt nhiều hơn!”, Điểu Khuê chia sẻ.

Mừng ngang trúng số kiểu Mỹ! Bởi cho đến nay (và mãi sau này), chưa có một tự điển dược thực nào phong phú hơn khối tri thức bản địa. Càng nghĩ, càng thấm thía những ca từ chan chứa, giàu hình ảnh của nhạc sĩ Huy Du: “Trăng đã dậу rồi khơi bếp hồng lên nhé. Lá nếp rau rừng thêm ấm tình anh nuôi…Một cánh rau rừng còn ủ kín уêu thương…Lửa cháу lên rồi mang tình em rực sáng…” (Nổi lửa lên em). Một số bậc đàn anh lứa U 60, từng đi kháng chiến, từng quen mặt mớ lá bép, rất bực mình khi nghe các ca sĩ thời nay hát sai lời bài hát này (lá nếp thay vì lá bép).

Lần báo cáo đề tài đợt hai, thầy tôi đã nói cười sang sảng. Và đến lượt chúng tôi bật ngửa khi nghe ông hé lộ những giá trị dinh dưỡng thật to lớn của loại lá bình dị này. “Y thực triều Nguyễn tôn xưng nó là “ngọc thần chi mộc”, tên thuốc Bắc còn gọi “thiên líu tíu thảo”. Nó giúp gan giải độc hiệu quả hơn, thận và hệ tiêu hóa hoạt động khỏe. Không có thực phẩm nào cân bằng dinh dưỡng và đạm bằng lá bép”, ông Nguyễn Phúc Ưng Viên, thầy thuốc thừa truyền triều Nguyễn, hiện ở quận Gò Vấp, TP.HCM cho biết.

Còn cô giáo tiểu học Thị Thắm, ở thị trấn Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước, nói thêm: Cây bờ - nhàu mọc ở rẫy cho lá nhỏ hơn trong rừng Bù Gia Mập. Gặp vùng đất phèn lợ, vị lá sẽ chát hơn cây cùng loại sống ở nơi gần nguồn nước ngọt. Những món canh thụt, canh bồi giúp người bệnh mới khỏi, phụ nữ sau sinh mau khỏe mạnh hơn.

Như vò rượu cần đang dậy men bạc trắng đến lớp mặt, chúng tôi vội xắn tay vào hành ngay món lá bép ghép cùng tinh bột.

Tiến gà kiến

Bếp được chọn làm “chuột bạch” là Hàng Dương. Vì ở đây, thường có hàng gà kiến Quảng Ngãi, thịt chắc ngọt đến quên lối về! Giống gà ta khá nhỏ con, chậm lớn nhưng “bươn chải” giỏi, sức đề kháng tốt, đã góp phần làm rạng danh sản vật miền Trung giàu nắng gió, nhấp nhô dốc - đèo.

Đồng thời, một vị tướng gốc Quảng, đã ưu ái tặng anh chủ nhà hàng, món lẩu cháo nhúng khá lạ miệng. Nó được kết hợp, chắt lọc tinh hoa từ những muỗng cháo thành danh, nóng hổi khối tình hoài hương nơi xứ Nẫu và Trung Hoa: cháo lòng thả với cháo Tiều.

Phần thịt nạc gà được phi lê, xắt mỏng - dày hơn miếng thịt bò tái một chút, dài cỡ 1 - 2 lóng tay người lớn; ướp sơ với ít nước mắm nhỉ + củ hành tím bằm + ngò rí.

Còn xí quách và lòng gà, được hầm chung trong nồi cháo hồ cùng bột đậu xanh, nhằm gia tăng chất ngọt tự nhiên.

Bó lá bép chỉ cần tưới qua nước sạch cho tươi, lặt ra, xắt ba sồn, chờ nhúng vào cháo, lúc sôi già.

Thật khó tả hết bằng lời! Khi nồi cháo lá bép “tiến” gà kiến sụt sùi sôi, tỏa hương thơm thanh đậm đến chịu không nổi! Xác lá vừa ngọt bùi vừa beo béo (do hút ngược mỡ gà vào). Chúng ngọt thanh và thơm hơn cả lá bù ngót rừng, phảng phất mùi nhựa hăng hăng tựa như lá non mãng cầu xiêm. Hầm càng lâu, nước cháo càng ngọt bùi mê mẩn.

Ấn tượng nhất là, mãi đến gần nửa giờ - sau khi tàn tiệc, chất ngọt bùi thanh tân vẫn lởn vởn nơi vòm họng thực khách. Càng chấp, mạch suối nước bọt càng cuộn trào, cộng hưởng cùng độ ngon ngót (ngòn ngọt), khiến người ăn thêm bội phần luyến khoái.

Lắm lúc người viết ngu ngơ tự hỏi: vì sao có trái đắng (khổ qua) chùm cay (ớt hiểm) và lá ngọt? - Tiến sĩ, lương y Ngô Đức Vượng đã lý giải phần nào trong quyển Minh triết trong ăn uống của phương Đông: “Thảo mộc đã hút các chất vô cơ để tổng hợp thành thức ăn hữu cơ, đó là một phép lạ về sự diễn tiến nhờ tác dụng tương hỗ của năng lượng thiên nhiên. Phép lạ ấy chưa một phòng thí nghiệm siêu hiện đại nào có thể bắt chước được.” (lược trích từ trang 44).

Riêng thầy tôi thì lạnh lùng hơn: “Cô nhân đã cạn lời! Hồn ai nấy giữ!”

Bài và ảnh: Kiến Giang

Lá bép - đặc sản rau rừng Tây nguyên

TTO - Trong kháng chiến chống Mỹ, bộ đội ở Tây nguyên thường hái lá bép về cải thiện bữa ăn hằng ngày. Trong bài hát Nổi lửa lên em của nhạc sĩ Huy Du còn có câu “Lá bép rau rừng thêm thắm tình anh nuôi”.

Lá bép non - Ảnh: Hoài Vũ

Lá bép còn có tên là lá bét, rau nhíp, một loại lá rừng, đặc sản của núi rừng Tây nguyên. Nhiều vị lão làng cho biết xưa kia lá bép là món ăn khoái khẩu của loài tê giác. Do đó nơi nào có nhiều cây lá bép là nơi đó có dấu chân tê giác.

Từ lâu, bà con người dân tộc thiểu số Tây nguyên coi lá bép là cây rau, cây thuốc, còn người Kinh coi đây là một loại rau siêu sạch vì cây mọc tự nhiên trong rừng, cho đọt và lá quanh năm mà không cần sử dụng bất cứ loại thuốc bảo vệ thực vật nào cây vẫn phát triển.

Lá bép tròn dài, màu xanh nhạt, lúc còn non màu đỏ hồng, vị ngọt, khi nấu chín có mùi vị đặc trưng. Loại rau này dùng nấu canh, xào với lòng gà hoặc tôm tép đều ngon.

Hiện nay lá bép được bày bán tại Bình Phước, Di Linh (Lâm Đồng) và đang trở thành đặc sản rau rừng trong các nhà hàng, quán ăn ở Tây nguyên với thực đơn phổ biến nhất là canh cua lá bép, lá bép xào thịt bò.

Cá nguyên liệu dùng cho nồi lẩu lá bép - Ảnh: Hoài Vũ

Lá bép nấu lẩu với tôm, thịt, mực và riêu cua - Ảnh: Hoài Vũ

Lá bép xào thịt bò và hột gà non - Ảnh: Hoài Vũ

Với lá bép xào thịt bò và hột gà non cũng chỉ cần phi thơm dầu ăn rồi cho lá bép vào xào, sau đó cho thịt, hột gà vào xào chung, thêm gia vị cho đến khi bốc mùi thơm lựng. 

Ở các hàng quán có thể biến tấu món canh lá bép thành món lẩu với tôm, thịt hoặc cả mực và cua đồng vừa thơm ngon vừa ngọt ngào, mùi vị đặc trưng không lẫn vào đâu được.

Cả hai món đều mang đậm hương vị núi rừng, khẩu vị lạ, kích thích vị giác nhiều người. 

Lá bép rừng được coi là món ăn tinh khiết, trong lành nên du khách đến Tây nguyên hầu như ai cũng gọi món này để vừa thưởng thức, vừa khám phá.

Chỉ là loại rau rừng mộc mạc, không phải sơn hào hải vị nhưng ai thưởng thức qua một lần sẽ nhớ mãi hương vị độc đáo của đại ngàn, càng ăn càng ghiền. 

Không chỉ là món ăn độc đáo mà thiên nhiên đã hào phóng ban tặng cho con người Tây nguyên, lá bép còn là vị thuốc có tác dụng bồi dưỡng cơ thể rất tốt. Lá bép giàu đạm, acid amin và khoáng chất rất có lợi cho sức khỏe.

HOÀI VŨ