Vị thần kỳ lạ ấy ngày ngày hướng mắt ra biển, bảo hộ cuộc sống dân chài. Người nghèo tìm đến xin lộc “ngài” đều cho, kẻ trộm thì “ngài” hành cho khốn khổ.
Người dân đồn rằng, “ngài” bảo hộ cho dân chài Hải Giang cả trăm năm nay, được bình yên, no ấm.
 |
| Pho tượng Phật Lồi |
Xã đảo Nhơn Hải (TP. Quy Nhơn, Bình Định), vắng bóng người. Núi đá, cây cối trơ trọi. Đi mãi chẳng thấy nếp nhà nào. Người dân hầu như sống dưới thuyền, hoặc cư ngụ ở hẻm núi khuất bóng, hay sau những rặng thông bãi cát.
Ra đến bãi biển Hải Giang, thấy nhà cửa thưa thớt, tìm mãi mới thấy người để hỏi lên chùa Linh Sơn.
Toàn bộ sườn núi rộng mênh mông không có bóng nhà. Chùa Linh Sơn nhỏ bé lẫn trong những khối đá khổng lồ trắng xóa. Cụ ông Trương Long, 83 tuổi, nhẩn nha nhặt những lá vàng rớt dưới sân chùa.
 |
| Cụ Trương Long trước chùa Linh Sơn |
Từ bấy đến nay, không có vị nào tìm ra nữa. Người dân phải mua khóa, thay nhau trông nom chùa. Cụ Trương Long được người dân thôn Hải Giang tin tưởng, giao cho chìa khóa, ngày ngày hương khói, trông nom ngôi chùa và pho tượng quý.
Tôi hỏi: “Pho tượng trong chùa quý như vậy, mà cụ thì đã già, chùa lại ở chỗ heo hút, liệu có an toàn trước bọn trộm không ạ?”.
Cụ Trương Long bảo: “Ngày trước, chùa chẳng có cửa, cũng chẳng có ai trông nom, và đã bị trộm nhiều lần, nhưng có tên trộm nào khênh được tượng đi đâu. Ngài thiêng lắm, sẽ vật chết kẻ nào dám động vào ngài”.
 |
| Chữ cổ sau lưng tượng hiện chưa dịch được |
Cụ Trương Long đứng trước sân vái mấy lần, rồi mới mở cửa nách, để vào chính điện.
Pho tượng ngồi trên bệ thờ uy nghi, không phải là tượng Phật. Pho tượng được khoác chiếc áo màu vàng, đội mũ vàng.
Cụ Trương Long bảo: “Hàng năm, chỉ đến ngày lễ hội, người dân mới cởi áo, giặt giũ và tắm cho tượng bằng nước thơm. Thậm chí, nhà khoa học đến nghiên cứu, cũng phải hỏi ý kiến dân làng, rồi hành lễ cẩn thận lắm mới dám cởi áo cho tượng.
Tui cởi áo cho ngài, tức là coi cậu như nhà nghiên cứu. Nhờ cậu chụp lại những dòng chữ sau lưng ngài, rồi xem ai dịch được giúp dân làng tui, thì tốt biết mấy.
Bao năm qua, dân Hải Giang mong mỏi giải mã được thân thế ngài, hoặc chí ít là những thông tin về ngài, mà vẫn bặt tăm, thiệt là buồn lắm!”.
 |
| Vịnh Hải Giang |
Đó là một pho tượng ở trần, ngồi trong tư thế hoa sen. Pho tượng cao gần 1m. Pho tượng để râu dài, đội mũ, nên không phải là tượng Phật. Thế nhưng, người dân trong vùng lại gọi pho tượng này là Phật Lồi.
Cái tên tượng Phật Lồi nổi tiếng đến nỗi, người dân quên mất cả tên ngôi chùa Linh Sơn, mà gọi là chùa Phật Lồi.
Điều khá đặc biệt, pho tượng cõng theo một tấm bia bằng đá sau lưng. Tấm bia hình ngũ giác cao 60cm, rộng 45cm, dày 10cm. Tấm bia có 12 dòng chữ cổ.
Mặc dù đã trải ngót ngàn năm, nhưng những nét chữ khắc trên bia vẫn sắc nét, dường như chưa có sự tác động của thời gian.
Theo cụ Trương Long, trước năm 1945, Viện Viễn Đông bác cổ của Pháp đã lấy mẫu chữ ở bia đá sau lưng tượng Phật Lồi đem đi nghiên cứu, nhưng không có kết quả.
Sau này, tiến sĩ Đinh Bá Hòa, Giám đốc Bảo tàng Tổng hợp Bình Định cũng đã có mấy lần lấy mẫu chữ gửi đi cả TP.HCM và Hà Nội để phân tích, song cũng không ai đọc được.
Một số nhà khoa học khi xem xét pho tượng, thì bảo với cụ Trương Long rằng, chữ đó tương đối giống chữ Phạn cổ, nhưng cũng không loại trừ khả năng là chữ Chăm cổ.
Tiến sĩ Đinh Bá Hòa chỉ cũng cấp thông tin rằng, tượng Phật Lồi ở Hải Giang là tượng thần Shiva do người Chăm tạc bằng đá xanh. Chỉ có người Chăm mới có kỹ thuật tạc tượng cao siêu như thế. Pho tượng có thể có niên đại khoảng thế kỷ XI, tức là cách nay gần 1.000 năm.
Trước khi ra khơi, ngư dân Hải Giang đều kéo nhau lên chùa Linh Sơn làm lễ xin tượng Phật Lồi phù hộ.
Theo lời cụ Trương Long, ông nội của cụ kể rằng, từ xa xưa, bãi biển Hải Giang (xã đảo Nhơn Hải, TP. Quy Nhơn, Bình Định), là nơi người Chăm cư ngụ. Họ đã sinh sống ở đây rất lâu đời.
Người Chăm ở đâu, thì ở đó có chùa, tháp. Trong chùa, tháp của người Chăm thường có cổ vật quý, thậm chí đồ vật bằng vàng ròng.
Thế nhưng, vì một lý do nào đó, người Chăm đã phá tháp, đốt chùa, đem vật quý chôn xuống lòng đất, yểm bùa, rồi bỏ đi nơi khác.
Người Chăm cất giấu thứ gì mà dùng bùa yểm, thì không ai có thể lấy được, hoặc động vào thì mất mạng như chơi.
Thế nhưng, thứ bùa ấy dù linh nghiệm đến đâu, thì cũng chỉ được khoảng 500 năm mà thôi. Khi bùa hết linh nghiệm, thì những người có cơ duyên sẽ gặp được.
 |
| Pho tượng Phật Lồi được người dân khoác áo màu vàng |
Từ ngày phát lộ pho tượng, rất nhiều câu chuyện kỳ bí xảy ra ở xóm chài nghèo Hải Giang.
Người dân nơi đây còn kể mãi chuyện xảy ra từ đầu thế kỷ trước, đó là sự sống sót kỳ lạ của hai ngư dân làng chài.
Trước khi ra biển, người dân Hải Giang thường có thói quen mang nén nhang lên lưng núi, dập đầu trước pho tượng để xin được ra khơi bình yên. Hai ngư dân là ông Tạo và ông Khoa cũng cẩn trọng làm thủ tục tâm linh trước chuyến ra khơi.
Ngày đó, thuyền nhỏ, nên họ ra khơi xa lắm thì 3 ngày là quay về. Lần ấy, ông Tạo và ông Khoa ra biển đã 5 ngày mà không về. Người thân ra biển ngóng trông vô vọng.
Dân làng Hải Giang dong thuyền ra khơi tìm kiếm nhưng cũng không thấy bóng dáng con thuyền và ông Tạo cùng ông Khoa đâu.
 |
| Cụ Trương Long chỉ tấm bia sau lưng pho tượng và khẳng định là bùa |
Điều kỳ lạ đã xảy ra, sau khi cúng bái cầu xin tượng Phật Lồi, mây đen bỗng vần vũ, rồi sóng to gió lớn quật từ biển vào.
Hôm sau, người dân kinh ngạc khi thấy ông Tạo và ông Khoa lếch thếch, rách rưới đi bộ từ bãi biển vào bờ.
Hai ông kể rằng, sau 3 ngày ra khơi, đánh được đầy thuyền cá, chuẩn bị dong buồm về, thì sóng lớn đánh vỡ thuyền, rồi nhấn thuyền chìm nghỉm, chẳng còn thứ gì nổi trên mặt nước.
Trong hoàn cảnh chỉ có một phần nghìn sống sót, song hai ông vẫn hi vọng. Họ cố bơi trên những con sóng dữ, miệng cầu xin “ngài”, tức tượng Phật Lồi cứu giúp.
Lát sau, tự dưng có miếng nhựa lớn trôi đến, đủ chỗ cho một người nằm lên. Hai ông thay nhau nằm lên miếng nhựa để ngủ.
 |
| Người dân Hải Giang tin rằng tượng Phật Lồi bảo hộ cuộc sống cho ngư dân đi biển |
Câu chuyện kỳ lạ ấy đã gây xôn xao cả vùng. Tin rằng, pho tượng là vị thần bảo hộ cho cư dân làng chài, nên người dân đã dựng chùa, đưa pho tượng vào thờ, để tăng phần uy nghiêm, chứ không để pho tượng trong túp lều rách nữa.
Toàn bộ người dân Hải Giang đều sống bằng nghề biển. Biển khơi mênh mông, thân phận con người thì nhỏ bé như hạt cát, nên chuyện họ tìm đến một vị thần để gửi gắm niềm tin không có gì lạ.
Tuy nhiên, người dân ở Hải Giang thì tin tưởng tuyệt đối vào pho tượng Phật Lồi. Mỗi chuyến đi biển, họ đều kéo nhau lên chùa làm lễ. Chẳng cần mâm cao cỗ đầy, chỉ cần lòng thành là được.
Lời đồn về pho tượng bảo hộ ngư dân lan rộng, nên nhiều ngư dân ở vùng khác cũng thường xuyên tìm đến chùa dập đầu trước pho tượng kỳ bí.
 |
| Không ai đọc được những dòng chữ cổ trên tấm bia sau lưng tượng Phật Lồi |
Sở dĩ cụ khẳng định như thế, là bởi từ ngày pho tượng phát lộ khỏi lòng đất và được nhân dân thờ cúng, thì ở Hải Giang không có vụ chết người nào ngoài biển cả.
Trong khi, những làng chài khác trong vùng, chẳng năm nào không có người tử nạn ngoài biển khơi, thì người Hải Giang bình an vô sự cả thế kỷ nay. Nhiều người cũng đã gặp nạn ngoài biển, nhưng đều nhờ cơ duyên thần kỳ nào đó, mà họ được cứu sống.
Không chỉ những người đi biển có niềm tin, mà người dân ở Hải Giang có việc gì trọng đại, cũng đều đến xin ngài, mong ngài phù hộ.
Như mới đây, anh Nguyễn Văn Tại (43 tuổi, thôn Hải Giang) bị tai biến, thập tử nhất sinh, chạy chữa tốn kém mãi nhưng không hết, hàng ngày lên chùa cầu nguyện, xin tượng Phật Lồi phù hộ.
Thế mà, điều kỳ diệu đã đến với anh, bệnh tình cứ thuyên giảm dần và giờ thì anh lại ra khơi cùng với anh em ngư dân trong xóm. Theo cụ Long, rất nhiều bà mẹ lên chùa cầu xin, mà con cái mình đã thi đỗ đại học (?!).
Trong khi các nhà khoa học không đọc nổi những dòng chữ ở sau lưng pho tượng, thì người dân ở Hải Giang tin rằng đó chính là bùa chú, bởi chỉ có bùa chú mới không đọc được.
Thế là, người dân Hải Giang, nhà nào cũng có “lá bùa” treo trong nhà. Cứ đầu năm, người dân Hải Giang lại dập in những dòng chữ sau lưng tượng Phật Lồi đem về làm bùa may mắn.
Ai đi xa cũng mang theo bùa, học trò đi thi cũng có mảnh bùa trong túi sẽ tăng phần tự tin. Người dân nơi khác tin vào sự linh thiêng của lá bùa, cũng tìm đến chùa Linh Sơn vào ngày lễ hội đầu năm để “thỉnh bùa” cầu mong may mắn.
Ông Kiều Dũng, một người chăm, cũng là nhà nghiên cứu về người Chăm, hiện sống ở TP. Quy Nhơn cũng khẳng định bia đá sau lưng tượng Phật Lồi chính là bùa chú.
Người chăm xưa thường dùng nhiều bùa chú, nên thứ gì đã bị yểm bùa thường rất linh thiêng, không dễ gì xâm phạm. Những người động vào cổ vật Chăm đã bị yểm bùa, thì không điên khùng cũng mất mạng.
Người dân Hải Giang nói chung và cụ Trương Long nói riêng, tin tuyệt đối vào điều ông Kiều Dũng nói. Bởi, mặc dù các cổ vật quý của người Chăm đều bị săn lùng ráo riết từ thời Pháp, đến tận ngày nay, nhưng pho tượng Phật Lồi ngự ở sườn núi đã cả trăm năm nay, không được trông nom bảo vệ, mà không thế lực nào đánh cắp được.
Pho tượng Phật Lồi rất quý hiếm, nên bọn trộm liên tục nhòm ngó từ hàng trăm năm qua. Điều kỳ lạ, là không thế lực nào “thó” được pho tượng này.
Vụ trộm tượng Phật Lồi của thực dân Pháp hồi đầu thế kỷ 20 vẫn được các cụ già ở Hải Giang (xã đảo Nhơn Hải, TP. Quy Nhơn, Bình Định) kể rõ.
Hồi đó, thực dân Pháp tiến hành vơ vét cổ vật Chăm ở miền Trung ráo riết đưa về Pháp. Chúng đánh cắp các pho tượng cổ, các pho tượng vàng trong các tháp Chăm. Cứ ở đâu có tượng đẹp, là chúng thu gom đưa lên tàu chở về nước.
Pho tượng Phật Lồi độc đáo, không có cái thứ hai, cũng nằm trong tầm ngắm của bọn thực dân tham lam.
Hồi đó, người dân Hải Giang nhất mực phản đối, nhưng quan quân Pháp với súng ống trong tay, nên không ngăn cản được chúng.
| Cụ Trương Long cho rằng, pho tượng Phật Lồi trong chùa Linh Sơn không thể đánh cắp |
Sợ hãi quá, bọn quan quân Pháp bỏ lại pho tượng, không đem đi nữa. Nhưng điều đáng sợ, là sau đó thời gian, con tàu chở 80 tấn cổ vật Chăm về Pháp đã đắm ở eo biển Ma-lắc-ca, dìm đoàn thủy thủ cùng vô số cổ vật quý. Đến nay, con tàu đắm ấy vẫn chưa được tìm thấy.
Theo các cụ già ở Hải Giang, nhóm trộm cổ vật đưa xuống con tàu ấy có liên quan đến vụ trộm pho tượng Phật Lồi.
Vụ phá tượng xảy ra vào đầu năm 1945 cũng được cụ Trương Long kể rõ. Hồi đó, ông Kiều Thiên Hậu, một người Chăm sống ở Quy Nhơn, cùng hơn chục người nữa, đã chạy giặc ra tận Hải Giang. Điều lạ lùng, là bọn giặc tàn sát vô số người ở các làng chài, nhưng chúng lại không vào Hải Giang.
Phát hiện nhóm người chạy trốn, bọn chúng đuổi theo. Ông Hậu cùng nhóm người chạy đến sườn núi phía trên thôn Hải Giang và trú ngụ phía sau pho tượng.
 |
| Liệu đây có phải tượng thần Shiva? |
Lời đồn pho tượng Phật Lồi bảo vệ người dân, đuổi giặc Pháp, khiến chúng bực mình tìm ra Hải Giang. Toán lính hò nhau bốc pho tượng ném ra biển.
Thế nhưng, lại một lần nữa chuyện lạ xảy đến, đó là mặc dù pho tượng không có chân đế, nhưng chúng nhấc mãi không nổi. Toán lính này điên tiết dùng búa đập phá tượng, nhưng càng kỳ lạ hơn là pho tượng không hề sứt mẻ tí nào.
Điều khiến đám lính Pháp hãi hùng, không bao giờ dám đến làng Hải Giang nữa, là vài hôm sau, toán lính phá tượng tự dưng lăn ra chết cả.
Khi thực dân Pháp không dám động vào tượng Phật Lồi, thì lại đến lượt quân Nhật tổ chức đánh cắp.
Lúc sắp rút về nước, đám lính Nhật đóng ở Quy Nhơn biết Hải Giang có tượng quý, nên đã tìm ra đánh cắp. Toán lính này cũng không khiêng nổi tượng.
Đám quân Nhật đã cho tiền mấy thanh niên ở Hải Giang để họ khênh, nhưng cũng không khênh nổi. Bực mình, toán lính Nhật dùng súng bắn vỡ một bàn tay của pho tượng. Hiện bàn tay ấy đã được phục chế.
Mấy người trong làng tham lam nhận tiền của quân Nhật đánh cắp tượng sau đó số phận không ra sao. Người thì đổ bệnh, người chết bất đắc kỳ tử, người mất mạng ngoài chiến trường.
 |
| Chùa Linh Sơn |
Sau này, thời kỳ buôn bán đồng đen rầm rộ, đám trộm cắp, con buôn thấy pho tượng này quý, lại có màu đen, nghĩ là tượng đồng đen, nên nhiều lần tổ chức đánh cắp.
Năm 1980, một nhóm người từ nơi khác đến trộm tượng. Trong đêm, họ đột nhập vào trong chùa hòng bê tượng đi. Thế nhưng, khi chạm tay vào tượng, thì chẳng hiểu thần hồn nát thần tính thế nào mà tay chân tê cứng, không sao nhúc nhích được. Sợ quá, chúng bỏ chạy tán loạn.
Năm 1999, một toán trộm đã đột nhập vào chùa lúc nửa đêm để khênh trộm pho tượng. Nhóm trộm này khênh được tượng ra đến sân chùa, thì bỗng dưng không tài nào di chuyển được nữa. Điều kỳ cục là những tên trộm này cũng bất động.
Sáng ra, người dân lên vãn cảnh, thấy tượng ngồi giữa sân, còn toán trộm kẻ nằm, người ngồi bất động như… tượng. Các cụ trong làng Hải Giang thắp hương, khấn vái một lúc, nhóm trộm này mới trở lại bình thường, rồi lẩn đi mất. Điều lạ là, sau đó, chỉ cần 3 thanh niên trong làng cũng khênh được tượng đặt vào chỗ cũ.
Lần trộm cuối cùng là năm 2000. Một nhóm thanh niên trong thôn đã bị bọn chuyên trộm cổ vật rủ rê đã tiến hành đánh cắp pho tượng. Bọn chúng phá vỡ cửa chính đột nhập vào chùa.
Sau khi không khiêng nổi, chúng dùng búa đập tượng hòng kiếm được vài mẩu… đồng đen. Tuy nhiên, dù đập mạnh thế nào, pho tượng cũng không sứt mẻ. Sau vụ đó, một người trong nhóm bị mất trí nhờ, đến nay vẫn chưa phục hồi.
Sau nhiều vụ trộm tượng bất thành, từ đó đến nay không có tên trộm nào dám nhòm ngó nữa. Pho tượng quý nằm trong ngôi chùa nhỏ, với cửa nẻo đơn giản, giữa lưng chừng núi không có bóng người, đêm chẳng có ai trông nom, nhưng vẫn vô sự.
|
|
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét