Thứ Năm, 10 tháng 12, 2015

Làm ngư dân trên 'biển hồ' Trị An

Chỉ mất khoảng hơn một giờ đồng hồ, vượt 70km, đi từ TP HCM đến Trị An, bạn đã có thể được sống trọn cảm giác lên rừng xuống “biển”, đến chốn thiên nhiên trong lành và thuần khiết.
Hương vị của rừng
Khởi hành từ 9h, vừa đi vừa nhẩn nha ghé một vài nơi, chúng tôi đến văn phòng Khu bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai (KBT - thuộc ấp 1, xã Mã Đà, huyện Vĩnh Cửu, Đồng Nai) vào giữa trưa. Cơn đói cồn cào được giải quyết nhanh chóng bằng bữa cơm trưa tại nhà hàng của KBT.
Để tìm và nhận biết hơn 40 loại lá cây rừng có thể ăn được, các nhân viên của KBT đưa đoàn chúng tôi tiến thêm khoảng 10 km nữa vào sâu trong rừng. KBT này có gần 65.000 ha rừng và trên 32.000 ha mặt nước hồ Trị An. Vậy nên, cái nắng chói chang mùa hè nhanh chóng biến mất giữa mênh mông rừng cây.
Rau quả rừng mọc dọc theo lối đi, lẫn vào những cây đại thụ. Quen thuộc nhất là loại lá giang, có vị chua thanh thường dùng để nấu canh chua. Đa phần các loại khác đều rất lạ với mọi người, mỗi loại một hương vị đặc trưng. Ngoài dùng để làm rau ăn sống, nấu canh, nhiều loại lá còn có thêm tác dụng làm thuốc: lá tam lang trị đau bụng tiêu chảy; lá trung quân trị nhức mỏi, đau lưng; lá cát lồi trị đau lưng, đái buốt; lá lành ngạnh giúp giải cảm, thanh nhiệt… Còn hàng loạt những lá khác nữa mà chúng tôi không thể nhớ hết được công dụng: tàu bay, lộc vừng, sung, điều, xoài, đinh lăng, đọt mây, chân voi, bằng lăng, nhíp, lý, bướm, bìm bìm…
Không chỉ vậy, nhiều loại quả rừng có vị chua ngọt, thanh mát như xoài, dâu, vải… còn giúp chúng tôi giải nhanh cơn khát.
Chiều hôm ấy, cả đoàn được thưởng thức những món ăn đặc sản kết hợp giữa rau rừng với các loại hải sản đánh bắt từ lòng hồ Trị An: gỏi xoài xanh với khô cá kìm; cá tẩm bột chiên, tép rang ăn với rau rừng; lẩu cá lăng.
Cá và tép mang vị béo, ngọt và thơm rất khó tả quyện với vị nồng, chua chua, chát chát của rau rừng tạo nên sức quyến rũ vị giác một cách lạ kỳ. Bụng ai cũng no căng nhưng vẫn còn cảm thấy thèm được ăn thêm. Kể cả các loại nước chấm ở đây được chế biến cũng đậm đà và ngon lạ, chỉ trộn nước chấm với bún cũng đã đủ hấp dẫn. Một anh bạn trong đoàn cảm thán “có lẽ mầm đá cũng chỉ ngon đến thế”.
Theo đầu bếp, cá cơm ở đây còn chế biến được nhiều món khác nhau: chiên giòn, chiên tỏi ớt, rang chua ngọt, gỏi tươi, gỏi khô, canh chua, kho tiêu, kho nghệ, kho điều, kho khế, kho sả ớt, mắm, nước mắm…
Thử làm ngư dân trên “biển” hồ Trị An
Là một phần của KBT, với 32.300 ha, hồ Trị An đã trở thành hồ nhân tạo có diện tích lớn nhất ở Việt Nam, gấp hơn 11 lần hồ T’Nưng (Biển Hồ). Theo ông Nguyễn Văn Mỹ, Chủ tịch hội đồng quản trị Lửa Việt Tour, “phải gọi hồ Trị An là đại Biển Hồ mới xứng tầm cả về độ rộng lớn, sự đa dạng sinh thái và bởi đây còn là túi cá nước ngọt tự nhiên khổng lồ của cả vùng Đông Nam bộ”.
2h, du khách xuống thuyền bắt đầu cuộc hành trình khám phá những kỳ thú trên hồ Trị An. Giữa mênh mông, thăm thẳm của nước cùng với những cơn gió nhẹ mơn man, cái nóng bức của mùa hè Nam Bộ hoàn toàn tan biến. Lòng người cũng như trút bỏ mọi lo toan, muộn phiền chỉ để lắng nghe nghe sóng vỗ ì oạp vào mạn thuyền và ngất ngây với ánh trăng bàng bạc quét trên mặt nước huyền ảo.
Đánh bắt cá trên hồ Trị An.
Đánh bắt cá trên hồ Trị An.
Sau 20 khoảng phút, khi trước mắt hiện ra hàng trăm bóng đèn lung linh, nhấp nháy như một lễ hội hoa đăng trên mặt nước nghĩa là du khách đã đến được khu vực ngư dân đánh bắt cá. Làn sóng nhấp nhô đưa tạo cảm giác như những ngọn đèn đang thả mình theo giai điệu rum ba lãng mạn. Ẩn sau đó, hàng trăm ngư dân đang lặng lẽ làm việc với hy vọng “lưới nặng cá đầy”.
Hồ này nổi tiếng với loài cá cơm nước ngọt mà muốn thu hút chúng ngư dân phải chong đèn. Trước đây họ dùng đèn măng sông, về sau thì chuyển sang loại bóng đèn led dùng bình ắc quy. Cuộc mưu sinh của ngư dân được bắt đầu từ khoảng 19-20h hàng ngày cho đến tầm 6-7h sáng ngày hôm sau. Theo anh Nguyễn Hữu Phước, Phó chi cục kiểm lâm, Khu bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai, hiện có hơn 700 ghe đang khai thác trên lòng hồ Trị An. Đa phần là Việt kiều Campuchia.
Để te (ủi) cá, ngư dân đã tự chế ra một ngư cụ gắn trước mũi ghe. Họ chọn hai cây tre thật dài (trên 9 m/cây), uốn cong như sừng trâu rồi kết nối vào một thân gỗ, sau đó móc lưới (loại có mắt nhỏ) vào, phần cuối của lưới tóp lại để giữ cá. Ngư cụ này như miệng một con cá khổng lồ luôn há để đớp mọi con mồi, đã vào là không thể thoát ra.
Anh Ngô Văn Hưởng, một ngư dân chuyên te cá cơm cho biết: Cá cơm sống cách mặt nước khoảng 3-4 m nên đây là cách đánh bắt cá cơm đem lại sản lượng cao nhất. Mỗi đêm một ghe có thể te được khoảng vài chục kí lô, được mùa thì có thể đạt 1-2 tạ cá. Không chỉ te cá, khách du lịch còn được trải nghiệm thêm nhiều hình thức đánh bắt khác như giăng lưới, câu… để bắt những loài cá lớn hơn như cá lăng, mè dinh… Trên vùng hồ này có đến gần 100 loài cá khác nhau.
Trời hừng sáng, bát cháo nóng hổi, ngọt lừ được nấu từ chính loại cá lóc vừa đánh bắt từ hồ ăn kèm với cá cơm chiên tươi giòn, ngọt, thơm giúp du khách nhanh chóng lấy lại năng lượng sau một đêm thức trắng.
Ngoài hải sản, hồ Trị An còn có gần 100 đảo lớn nhỏ khác nhau. Mỗi đảo trồng những loại cây đặc trưng riêng: mít, điều, xoài, sầu riêng… Trong đó, hai đảo gần nhau là Chim Ó và Đồng Trường đã được đưa vào khai thác du lịch. Đất trên hai đảo đều là loại đất đỏ bazan giống như vùng Long Khánh. Từ xa đã có thể nhìn trọn vẹn toàn đảo Chim Ó, trông như một đĩa bay màu xanh. Phủ xanh đảo là những hàng cây bạch đàn đang mùa thay vỏ, để lộ ra lớp da nhẵn thín, mịn màng. Giữa những gốc cây đã có sẵn nhiều chiếc xích đu để du khách đu đưa theo gió, nhắm mắt lại cảm nhận nhận hương bạch đàn nồng nàn.
Một mặt của đảo là bãi bồi phù sa, mặt còn lại là vách đá dựng đứng lởm chởm, sát mặt nước. Du khách có thể nhặt vài viên sỏi nằm sát mặt nước, được sóng đánh nhẵn thín, đem về làm kỷ niệm. Ghé đảo Đồng Trường du khách có thể thưởng thức nhiều loại trái cây mùa nào thức ấy: bơ, sầu riêng, xoài…
Đi dạo trên đảo Chim Ó.
Đi dạo trên đảo Chim Ó.

Theo An Hà / Báo Phụ Nữ TP HCM
(Zing đặt lại tiêu đề bài viết

Về miền sơn cước Mã Đà

Cách TP HCM 90 km, rừng Mã Đà (huyện Vĩnh Cửu, Đồng Nai) không chỉ nổi tiếng với các di tích lịch sử mà còn hấp dẫn du khách bởi rừng nguyên sinh bạt ngàn và hồ Trị An độc đáo.
Khám phá thiên nhiên hoang sơ, đốt lửa trại, tận hưởng nồi lẩu rau rừng hay buổi hạ trại ven bờ hồ lộng gió… là những hoạt động đặc trưng thu hút du khách về với miền sơn cước Mã Đà.
Khởi hành từ buổi sáng sớm, men theo quốc lộ 1, đoàn chúng tôi rẽ trái ở ngã ba Trị An sang tỉnh lộ 767 đi Vĩnh Cửu. Đây là cung đường tuyệt đẹp dành cho những ai thích đi phượt bằng xe máy vì đường vắng, khá quanh co, đồi dốc… Một bên là sông Đồng Nai lộng gió mát, khung cảnh hữu tình, một bên là những cánh đồng xanh mướt và những ngọn đồi nhấp nhô. Cứ thế, bóng dáng nhà dân cứ xa dần.
Đến chốt kiểm lâm, chúng tôi đi vào cung đường xuyên rừng khó nhất để đến với rừng Mã Đà. Dù chỉ dài khoảng 10 km, đây là đoạn đường thách thức kể cả những tay lái nhiều kinh nghiệm.
Đoạn đường đất đỏ thường gây khó cho du khách.
Đoạn đường đất đỏ thường gây khó cho du khách.
Con đường đỏ rực màu đặc trưng của đất đỏ miền Đông khá trơn trượt sau cơn mưa rừng tối qua. Vài đoạn, những vũng lầy đọng nước đỏ ngầu tung tóe khi đoàn xe chạy qua.
Chúng tôi đi chậm, vừa đủ để ngắm rừng cây xanh và những bụi lồ ô khổng lồ ven đường, lâu lâu, xe phải dừng lại để dọn những chà tre khô chắn ngang. Đường vắng, cả đoàn thong dong nhưng đến nơi đã gần trưa.
Khu bảo tồn Thiên nhiên Văn hóa Đồng Nai đón cả nhóm trong màu xanh ngút tầm mắt. Những cây cổ thụ mấy người ôm cùng dây leo chằng chịt thu hút mọi người chụp hình không ngơi tay.
Rộng hơn 100.000 ha với hơn 67.000 ha đất rừng, 32.000 ha mặt nước (hồ Trị An), khu bảo tồn này là nơi du khách có thể khám phá thiên nhiên hoang sơ của rừng Mã Đà và thăm thú các điểm di tích lịch sử như Trung tâm Sinh thái Văn hóa Lịch sử Chiến khu Đ, di tích căn cứ Khu ủy miền Đông…
Khung cảnh nên thơ của hồ Trị An.
Khung cảnh nên thơ của hồ Trị An.
Theo chân cán bộ kiểm lâm, chúng tôi bắt đầu hành trình khám phá rừng. Trời lúc này là giữa trưa nắng, thế nhưng cảm giác đi bộ giữa rừng thật mát mẻ và thơ mộng.
Rừng Mã Đà nổi tiếng là nơi cư trú của nhiều động vật hoang dã. Đoàn chúng tôi bắt gặp một đàn bướm vàng bay lượn trong không trung. Lâu lâu, mấy con sóc nhỏ tíu tít gọi nhau trên những tán cây.
Đâu đó trong không gian xanh là tiếng hót lảnh lót của hàng chục loại chim trời, có con dạn dĩ xuống tận nơi đoàn đang dừng chân.
Rừng Mã Đà vào buổi xế chiều.
Rừng Mã Đà vào buổi xế chiều.
Càng đi, màu xanh của rừng càng khiến chúng tôi choáng ngợp. Không biết cơ man nào nhưng cây gõ đỏ, dầu, bằng lăng cao vút, bệ vệ giữa không trung. Đặc biệt nhất có lẽ là cây trung quân, loại cây có lá không bao giờ bị đốt cháy. Trên đường đi, mọi người còn hái được một số rau rừng như tàu bay, bìm bịp, chùm bao, chùm ngây, khổ qua rừng, bình bát…
Tại rừng Mã Đà, người ta có thể thưởng thức được hơn 40 loại rau rừng các loại, trong đó rau bìm bịp không chỉ ngon, ăn kèm các món lẩu mà còn được xem là một vị thuốc quý theo dân gian, có tác dụng chữa bệnh gút, giảm đau, hạ sốt, chống viêm.
Tên rau bìm bịp có lẽ bắt nguồn từ câu chuyện kể về chim mẹ hái lá bìm bịp nhai nhỏ đắp lên vết thương cho những chú chim non.
Đến với rừng Mã Đà, chúng tôi không thể bỏ qua những món đặc sản làm nên thương hiệu của khu bảo tồn này như tép um rau rừng, khô cá kìm bóp gỏi xoài, cá lăng nướng ăn kèm các loại rau rừng…
Đặc biệt nhất phải kể đến là món lẩu măng chua cá lăng - rau bìm bịp. Để chế biến món này, cá lăng vừa bắt trên hồ Trị An phải còn sống, bìm bịp phải là rau ngọn non vừa mới hái còn xanh um, khi ăn chỉ cần trụng qua nước đang sôi.
Dù được chế biến đơn giản, lẩu vẫn rất hấp dẫn du khách bởi thịt cá lăng tự nhiên săn chắc, ngọt thơm. Buổi tối, cả đoàn quây quần bên đống lửa trại tí tách, thưởng thức nổi lẩu cá lăng rau bìm bịp thơm lừng cùng với những món ăn đặc sản từ các loại rau rừng mà thấy ấm lòng.
Cô dâu chú rể trong khung cảnh thiên nhiên hoang sơ rừng Mã Đà.
Cô dâu chú rể trong khung cảnh thiên nhiên hoang sơ rừng Mã Đà.
Sáng hôm sau, đoàn chúng tôi dành trọn thời gian thưởng ngoạn bình minh trên hồ. Ngoài khung cảnh nên thơ, tĩnh lặng, hồ Trị An là nơi du khách có thể trải nghiệm cảm giác trở thành ngư phủ khi được cùng ngư dân câu cá, thả lưới bắt tép, đánh cá trên hồ… Với dân thành phố, một bữa giăng lưới bắt tép nhẹ nhàng của ngư phủ cũng khiến cả đoàn mệt nhoài.
Bữa cơm trưa trên bè cá vì thế thật rôm rả và ngon miệng. Thú vị nhất có lẽ là việc thưởng thức những món ăn được chế biến từ cá cơm, cá lăng, cá lóc, cá hoàng đế… do chính tay mình đánh bắt.
Thời gian đẹp nhất để tham quan Khu bảo tồn và rừng Mã Đà thường từ tháng 10 đến tháng 6 năm sau. Đây là khoảng thời gian không khí mát mẻ, khô ráo để du khách khám phá trọn vẹn những địa điểm thú vị tại đây. Đêm sẽ hơi lạnh nhưng bếp lửa luôn ấm và những câu chuyện, những món ngon ở rừng sẽ luôn độc đáo và hấp dẫn.
Theo Báo Doanh Nhân Sài Gòn
iết


Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét