Chuyển đến nội dung chính

Ngôi làng cổ với những bản sắc phong 200 năm tuổi

Trải qua bao biến thiên, làng Trung Yên (xã Triệu Độ, Triệu Phong, Quảng Trị) vẫn lưu giữ được 19 bản sắc phong quý có tuổi đời gần 200.

ngoi-lang-co-voi-nhung-ban-sac-phong-200-nam-tuoi
Các bậc bô lão làng Trung Yên mở sắc phong cổ. Ảnh: Th.Th
Nằm bên dòng Thạch Hãn hiền hòa, ngôi làng Trung Yên quanh năm trù phú, bình yên. Qua bao biến cố thiên tai và cả chiến tranh ly tán, người dân Trung Yên vẫn giữ được 19 bản sắc phong quý giá, trong đó có bản cổ nhất, ghi lại từ thời thành lập làng, tới 191 tuổi.
Thắp nén nhang dâng lên bàn thờ đình làng, ông Trương Văn Thỉ (77 tuổi, Hội chủ làng) cáo với tổ tiên, xin mở sắc phong cổ. Ông Thỉ giải thích, sắc phong là “báu vật của làng, được thờ phụng rất tôn nghiêm nên muốn làm gì đều phải kinh cáo”.
19 bản sắc phong được cuộn tròn, bên ngoài bọc bao nylon, đựng trong các hộp gỗ để bảo quản. Sắc phong in chữ Hán màu đen trên chất liệu giấy, khổ phổ biến là 120x50cm. Tất cả đều còn rõ nét, có đóng dấu đỏ.
Ông Thỉ nói đây là các văn bản pháp quy của nhà nước phong kiến xưa, cụ thể là triều Nguyễn ban cho làng Trung Yên. Bản sắc phong cổ nhất được ban năm 1826, thời vua Minh Mạng, nói về việc thành lập làng Trung Yên, ghi rõ vị trí, chỉ giới hành chính để người dân sống ổn định, không tranh chấp với làng lân cận.
Những bản còn lại được nhà vua phong cho các thần Thành hoàng làng, những người có công khai khẩn đất hoang, dạy dân lập nghiệp, làm ăn kinh tế. Nội dung sắc phong là nêu rõ công trạng của người được phong, yêu cầu dân làng thờ phụng, biết đến nguồn cội, sống đoàn kết, đùm bọc lẫn nhau. Bản sắc phong gần nhất có tuổi đời đến 100 năm. 
ngoi-lang-co-voi-nhung-ban-sac-phong-200-nam-tuoi-1
Sắc phong in chữ Hán màu đen trên chất liệu giấy, có ấn màu đỏ còn rõ nét, Ảnh: Th.Th
Thời chiến tranh, ngôi làng bên sông Thạch Hãn vốn là chiến địa ác liệt, dân làng ly tán nhưng mọi người luôn cắt cử người để trông nom và giữ gìn sắc phong. Vào ngày rằm tháng 6 hàng năm, làng Trung Yên trang trọng tổ chức ngày giỗ chung, báo công các vị khai khẩn, thần Thành hoàng làng.
Dịp này, các sắc phong được mở để con cháu lớp sau chiêm ngưỡng, từ đó mà “biết phấn đấu, chú tâm học hành làm rạng danh tổ tiên”, ông Trương Tùng Lâm, Trưởng thôn Trung Yên bộc bạch. Những con cháu học hành đỗ đạt, có thành tích cũng được khen thưởng vào dịp này.
Nhưng do kiến thức hạn chế nên các bậc bô lão chỉ nắm khái quát nội dung các bản sắc phong, chứ không rõ tường tận chữ nghĩa. Hơn nữa, điều kiện bảo quản thủ công của dân làng khiến một số bản sắc phong có dấu hiệu xuống cấp.
ngoi-lang-co-voi-nhung-ban-sac-phong-200-nam-tuoi-2
Hàng năm, làng Trung Yên có lễ khai sắc cho lớp con cháu được biết mà phấn đấu học tập, làm ăn. Ảnh: Th.Th
Ông Trương Văn Bảo (70 tuổi) bày tỏ mong muốn nhà chức trách có giải pháp giúp dân làng “bảo tồn và dịch nghĩa” để truyền lại cho con cháu.
Phó chủ tịch UBND xã Triệu Độ, ông Hồ Văn Hồng, cho biết làng Trung Yên luôn là đơn vị dẫn đầu trong các mô hình, phong trào, sản sinh nhiều người con ưu tú. “Có được điều này nhờ các bô lão răn dạy con cháu noi gương, sống theo lời dạy được đúc rút từ các sắc phong cổ”, ông Hồng cho hay.
Hoàng Táo

Nhận xét

Bài đăng phổ biến từ blog này

Làng nghề chày thớt Phú Long

Làng nghề chày thớt Phú Long ở khu phố Hòa Long, phường Lái Thiêu, thị xã Thuận An, tỉnh Bình Dương đã tồn tại và phát triển từ hơn nửa thế kỷ qua. Đến nay, cái chày, tấm thớt Phú Long không những được ưa chuộng trên thị trường trong nước mà đã vươn xa ra thị trường các nước như: Mỹ, Pháp, Hàn Quốc, Nhật Bản…
Lái Thiêu xưa vốn là vùng đất hoang sơ, có nhiều rừng nên nghề mộc nơi đây phát triển rất sớm nhờ nguồn nguyên liệu gỗ phong phú. Theo những người có kinh nghiệm làm chày, thớt ở Phú Long, người sáng lập ra làng nghề này là ông Hai Thiệt. Ban đầu, từ những khúc gỗ thừa của các xưởng mộc trong làng, ông mang về để tận dụng làm thớt. Sẵn nguồn nguyên liệu, lại nắm bắt nhu cầu của bà con trong vùng, ông Hai Thiệt làm thớt để bán, rồi truyền nghề lại cho con cháu sau này. Làng nghề dần được hình thành từ thời điểm những năm 1960 của thế kỷ trước và cũng để ghi công ông Hai Thiệt, người làng sau đó gọi ông là Hai Thớt.

Hiện làng nghề chày thớt Phú Long có hơn 20 cơ sở lớn, nhỏ làm việc …

Nghề đắp phù điêu ở Thạch Xá

Là vùng đất nổi tiếng với những nghề thủ công truyền thống, xã Thạch Xá (huyện Thạch Thất, Hà Nội) còn được biết đến là nơi có những người thợ đắp phù điêu tài hoa. Những người thợ Thạch Xá được nhiều người biết đến qua công việc phục chế, tân tạo nhiều công trình văn hóa tâm linh ở Việt Nam. Theo nghệ nhân Nguyễn Văn Tuấn, một trong số người giữ gìn và phát triển nghề đắp phù điêu của Thạch Xá thì nghề đắp phù điêu có lịch sử cách đây khoảng 200 năm. Là người theo bố học nghề từ năm 13 tuổi, nghệ nhân Nguyễn Văn Tuấn với tài năng và kinh nghiệm hơn 40 năm đã trực tiếp thiết kế, phục chế, tôn tạo hàng trăm tác phẩm tại các công trình di tích lịch sử, văn hóa tâm linh được Nhà nước xếp hạng. Trong đó, tiêu biểu là phục chế đầu đao (chùa Tây Phương, Thạch Thất), đắp nổi Rồng chầu mặt nguyệt (chùa Thầy, Quốc Oai), phục dựng con giống cổ chùa Sóc Sơn, xây cột trụ và đắp hoa văn con giống tại chùa Hòe Nhai, một trong những di tích kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội...

Xơ giấy dó (còn gọi …

Nuôi gà thảo mộc ở Định Quán

Nuôi gà thảo mộc, hay còn gọi là thảo dược, khác với những mô hình nuôi khác ở chỗ người nuôi bổ sung vào khẩu phần thức ăn nhiều loại thảo dược tốt có lợi cho sức khỏe của gà, góp phần thay thế hoàn toàn các loại kháng sinh và chất kích thích tố tăng trọng thường sử dụng trong quy trình nuôi gà bình thường. Nuôi gà thảo mộc là mô hình chăn nuôi kiểu mới không sử dụng kháng sinh, giúp cho thịt gà có hương vị thơm ngon, đảm bảo sức khỏe cho người tiêu dùng. Bà Cao Thị Ten (ấp 2, xã Phú Ngọc, huyện Định Quán) là người tiên phong trong việc nuôi gà thảo mộc ở tỉnh Đồng Nai.

Từ lâu, ngành chăn nuôi gia súc, gia cầm đã hướng tới nền chăn nuôi sạch, bền vững và xu hướng này trở nên khá phổ biến trên thế giới. Nắm bắt được xu thế đó và nhận biết nhu cầu thị trường luôn ưu tiên sử dụng sản phẩm sạch, chất lượng, từ năm 2011, bà Cao Thị Ten đã tiến hành nuôi thử nghiệm lứa gà thảo mộc đầu tiên.


Trang trại nuôi gà thảo mộc của bà Cao Thị Ten (ấp 2, xã Phú Ngọc, huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai).


Cây…